شجیرات (بنو الشجرات) حضارمة بالكوفة
بنو شجرة بطن من بني معاوية الاكرميين ، من كندة حضرموت الذين انتقلوا الي دومة الجندل .
ثم نزحوا الي الكوفة و منازلهم بها و لهم بها مسجد . منهم السلام بنت القاضي ابي بكر احمد
المصدر : شخصیات و قبائل و اسر حضرمية (شبكة حضرموت العربية )
(بنو شجرهّ بطن من معاویهّ الاکرمین من کندهّ و ذکرهم ابو عبید قال انه یقال لهم الشجرات و ان لهم مسجد فی الکوفهّ و یرجع نسبهم الی قحطان)و تعرف هذه العشیرة فی خوزستان بالشجرات او الشجیرات او بنوشجر و العشیرة حالیا تتکون من اربعهّ عشائر و هن کالتالی : بنی کلاب٬ بنی مسعود ٬ بنی خلیفة و بنی حمادو کل عشیرة تتکون من عدة حمايل و بیوت . و هذه العشیرة تفتخر بالشیخ الحاج حسن الشیخ حاج قاسم المشکور و ایضا ابناء هذه العشیرة یتواجدون فی انحاء المدن و القری لمحافظة خوزستان و منهن الحویزة ٬ الاهواز ٬ المحمرة ٬ عبادان ٬ ملة ثانی، شیبان، شوش، شوشتر، ویس ، ارغیوه ،الغزانیة و الفلاحیة.
شفتنی اوطیرک اعلا الوکر ماچن
اسولفلک جفاک اشچان ما چان
((انزرف یود البیابی اوهطل میه))
ابصـــــوارمنه نجــــل الیل لوچل
شخص مابینه طخ بلکون لوچل
ابجدال الوید عدنه العیــد لوچل
((رصاص اطباعنه اوبینه المنیه))
دوم ابســــــهم فرگاتــــــک تشل لم
تروف القلبـــه بغیابــــــک تشل لم
الزمت رمح الهجر قصدک تشل ام
((کفیت ابذیـــــــچ دچــــــــه الاولیه))
کقمه ابــــطیف راســـل شفته عباس
غضب عل خصم زینب شفته عباس
عله العلگمی او یبست شفته عباس
((دنــــــگ لنــــهر ما ضــــــاگ میه))
اشـــــکی ابیـــــا الم ای جرح ایدا
الغبــــر هزبر الحومه الوکت ایدا
بـــــعدهی امنـــــــــگعه بزّاد ایدا
((ابسفرتی اوصام اصوابه علیه))
یناهی ایام هجــــــرک صعب فاتن
علیه ابـــــــهم لعنـد احشای فاتن
خشف بر و بصدودک سحر فاتن
((سگم من هضم شحک حصل بیه))
تلومونی دمعتـــــــــــی من اهلهه
ابسبب روحی المئاسی من اهلهه
الحاجه اطلبــــهه گالو من اهلهه
((تقدرک ماتحــــــــــگرک بلنطیه))
عفوعن المزاح ارجوک عفن
لچمته الجرح من ازعلت عفن
سمرصدت عیونک حین عفن
((سباتی اصبح تلاطم حزن بیه))
اجد شخص اللبیب ابسبب مالا
سن اببـــــاطل بـذل مابخل مالا
واذمــــه البـل کلایف ذچر مالا
((اویریداویه الشهم ینعد سویه))
تفت الــــــــــــروح من اتروح تلهب
غیری اوتضل نــــــار اجفاک تلهب
زحف جـــعدک وره الجدمین تلهب
((الهوااوتحته النهار انکسف ضیه))
ابطفوف الخیــم مغضب من طلع باس
ایتراعد دمـه اببـــــارح من طلع باس
الحسین ابن الصمیـده من طلع باس
((اچفـــــــوفه و قبل اعیـونه الشفیه))
لامنی اطلعت شینـــــــــــات لابد
هم ینــــــصح زمانی اویای لابد
اسدغابه لـــذه امن الخوف لابد
((ایتراجف و الحصینی ایرید حیه))
روحـــی من سراب البـــعض یارت
البیابی من حـــزنهه ادمــــوم یارت
اللفظ و انتفض فمه ابچــــذب یارت
((انلدق بلســــــــــانه من الرگط حیه))
التابعت صنــف الصداقه اونسخه تطلب للوثاق
لازم أن تعرف شرطهه اوتوگف الضرب العناق
المالک اخلاص ابصحبتک شنهوجبرک لضیاق
موگدهه اعلیش اتلاویهه
***
ما اذم قصدی الرفـــــــــاگه لاکن اعلم هلدرس
یجد طمعی اببین ربـــعه ابصدره سرماینحرس
بلحشیم ابأذنه گطنه اومن تعزمه اعله الفرس
ابطگت المس یحظربیهه
***
الرایداتحقق ابنیتک روحه متریدالشرع
موخصال الذیب طبعه الزین هزبربطبع
بلعسروالعوز یمک بلفزع یصبـح درع
جدام اسهام الرمایه
الوکت لو عــزّم ايلاويک اصطره اعله الوجه بنبال
امشي ابدرب داحي الباب عوف اهل الگلت والگال
البس درع یوم الکون او عصب هامتک بعگال
وحدود اهلک طومر بیهه
***
انطبعت اشعار المعالی ابکل فخر فوگ المجد
او لاگت ابفم النشامه البالموازم ما ترد
اتمعنت بیهه الگماگم او فاحت ابهیل او ورد
منحیث الحگ یظهر بیهه
***
حلوه یا ربعت اهلنه البالمعالي اتعنزت
شرفت ناس الکرامه البالموازم هوست
جمعت کل الگماگم وگهوه بیهه اتخدرت
کل گاصد دوم اتحییله
***
الشاعر ابوخلیل الشحيتاوي
الملعب احنه نوگف بيه إشحده اليجدم إعلينه
ميدان اليزل من گام بيه انشد چفافينه
قائدنه ابو الحسنين بيه الوصه هادينه
گلناله إعله الحد مواته
***
مواقف للزلم تدرون يمته ابساعة الهدّه
بيهه الما تجي جدام وبيهه اتبين ابشدّه
غربيل النخل موجود موکل واحد اتعده
غربيل الملعب صفاها
***
حلات الرجل صامد دوم مو کل عاصفه اتهزّه
و راس المنحنه للذل عليه امتوجه العزّه
هست الي توگف بيه عله الحد کون تتوزه
موت العز تاريخک هذا
***
اصاحب لو اظل من دون صاحب آنه ابگالي
وخاويلي رجل معلوم يبگه وياي للتالي
اذا اندب عليه ابصوت اول بل فزع يالي
مو کلمن صاحب گال آنه
***
الرجل کون إعله حگه ایموت او ولایسحگ عله الباطل
دافع الوطن ولگاع شهیدإعلیهه الیقاتل
هاذه العمر یخلص یوم هظیمه من یموت ابذل
بل ملعب کون ایدگ ریله
الشاعر شمران عساکره
تعال اتـــگرب الحضنی لاتبعـــــــد یبن عمی
و خل نتحد عل الکلفات یل دمک نفس دمی
لا تفگة شماته اترید فتنها اعلا الاهل یرمی
و اتضیع خوت ماضینه
الشاعر حمید العیدانی
خاویت الشهم یا ناس و اخوی الصدگ سمیته
تمتلک بیتی بالخوة او بخوتی امتلک بیته
چفیت شرف یعضای فوگ الراس خلیته
*****جدام اعدای اکشخ بیهه*****
شخص الیعرف الخوه ما یحتای اوصفنه
لان عنه المجد گایل او حایر وین اضمنه
غالی و سعرة ما ینگال و اخسر من ابیعنه
*****او خسران البایع خوانه *****
اشکرک یلتحبنه اهوای او ما تنسه ابد طارینه
اخونه او بیک نتفاخر یضل هذا الطبع بینه
المثل شخصک ترید الروح ابد ما یوم ناسینه
*****لتالی انسولف بفعاله*****
عمر عقاب از همه پرندگان نوع خود طولاني تر است. عقاب مي تواند تا 70 سال زندگي كند. ولي براي اينكه به اين سن برسد بايد تصميم دشواري بگيرد.
زماني كه عقاب به 40 سالگي مي رسد:
چنگال هاي بلند و انعطاف پذيرش ديگر نمي توانند طعمه را گرفته را نگاه دارند ، نوك بلندو تيزش خميده و كند مي شود، شهبال هاي كهن سالش بر اثر كلفت شدن پرها ، پرها به سينه اش مي چسببند و پرواز براي عقابل دشوار مي گردد ، در اين هنگام عقاب تنها دو گزينه در پيش روي دارد: يابايد بميرد و يا آن كه فراينددردناكي را كه 150 روز به درازا مي كشد پذيرا گردد.
براي گذرانيدن اين فرايند عقاب بايد به نوك كوهي كه در آنجا آشيانه دارد پرواز كند. در آنجا عقاب نوكش را آن قدر به سنگ مي كوبد تا نوكش از جاي كنده شود. پس از كنده شدن نوكش ٬ عقاب بايد صبر كند تا نوك تازه اي در جاي نوك كهنه رشد كند ٬ سپس بايد چنگال 4 پيش را از جاي بركند. تا زماني كه به جاي چنگال هاي كنده شده ٬ چنگال هاي تازه اي در آيند ٬ آن وقت عقاب شروع به كندن همه پرهاي قديمي اش مي كند. سرانجام ٬ پس از 5 ماه عقاب پروازي را كه تولد دوباره نام دارد آغاز كرده ... و 30 سال ديگر زندگي مي كند.
وجد ان يعرب بن قحطان بن عابر بن شالخ بن قينان بن أرفخشذ بن سام بن نوح اول من تكلم العربية فهو اول من اعرب بلسانه فان العربية منسوبة اليه واشتقت العربية من اسمه ومنه أخذوا اسمهم اما قحطان أول من ملك اليمن.وتعلم اخوانه واولاد اعمامه العربية منه وتركو مدينة بابل العراقية وسكنو في اليمن فهولاء هم القحطانيون
اما الذين يريدون اثبات ذلك يأتون بالعديد من الدلائل الروايات المختلفة التي تثبت صحة أن القحطانيين هم أول العرب، وأن يعرب القحطاني هواول من تكلم بالعربية واول من نطق لسانه بالعربية ولقد تعلم العدنانيون العربية من القحطانيون، "قال علي بن محمد: قال الدعبل بن علي: فيقال: إن يعرب بن قحطان حفظ وصية أبيه، وثبت عليها، وعمل بها.
ويقال: إنه أول من تبحبح بالعربية الواسعة، ونطق بأفصحها، وأوجزها، وأبلغها. والعربية منسوبة إليه مشتقة من اسمه. وهو الذي ذكره حسان بن ثابت الأنصاري في شعره الذي يقول فيه:
تعلمتمُ من منطق الشيخ يعرب أبينا-------- فصرتم معربين ذوي نفر
اما المقصود في قول الشاعر البحتري في هذا البيت هو يعرب القحطاني :
نحن ابناء يعرب اعرب الناس -------- لسانا وانضر الناس عودا
وقال ابن هشام : "يمن هو . يعرب بن قحطان سمي بذلك لأن هودا قال له أنت أيمن ولدي نقيبة في خبر ذكره . قال وهو أول من قال القريض والرجز وهو الذي أجلى بني حام إلى بلاد المغرب بعد أن كانوا يأخذون الجزية من ولد قوطة بن يافث .
قال وهي أول جزية وخراج أخذت في بني آدم .
وقد احتجوا لهذا القول أعني : أن قحطان من ولد إسماعيل يقول النبي - - ارموا يا بني إسماعيل فإن أباكم كان راميا قال هذا القول لقوم من أسلم بن أفصى ، وأسلم أخو خزاعة وهم بنو حارثة بن ثعلبة بن عمرو بن عامر ، وهم من سبأ بن يشجب بن يعرب بن قحطان ، ولا حجة عندي في هذا الحديث لأهل هذا القول لأن اليمن لو كانت من إسماعيل - مع أن عدنان كلها من إسماعيل بلا شك - لم يكن لتخصيص هؤلاء القوم بالنسب إلى إسماعيل معنى ، لأن غيرهم من العرب أيضا أبوهم إسماعيل ولكن في الحديث دليل 46 والله أعلم - على أن خزاعة من بني قمعة أخي مدركة بن إلياس بن مضر ، كما سيأتي بيانه في هذا الكتاب عند حديث عمرو بن لحي - إن شاء الله - وكذلك قول أبي هريرة:هي أمكم يا بني ماء السماء يعني : هاجر ، يحتمل أن يكون تأول في قحطان ما تأوله غيره ويحتمل أن يكون نسبهم إلى " ماء السماء على زعمهم " فإنهم ينتسبون إليه كما ينتسب كثير من قبائل العرب إلى حاضنتهم وإلى رابهم أي زوج أمهم - كما سيأتي بيانه في باب قضاعة إن شاء الله ."
اما كلمة العرب فانها تعني البداوة وانها اشتقت من يعرب بن قحطان الذي اول من تكلم العربية ويقال انها اشتقت من الفعل يعرب واخرون يقولون مُشتقة من أصل سامي قديم بمعنى "الغرب". وكذلك البعض يرى انها مشتقة من بعض الكلمات العبرية التي تعني البداوة والبادية وهي "أرابا"، وتعني الأرض الداكنة،اي المغطاة بالكلأ اما الكلمة الثانية فهي "إرب"، ومعناها الحريّة وعدم الخضوع لنظام ما، اما الثالثة . "عابار"، بمعنى التنقل من مكان إلى آخر،اما الكلمة الاخيرة. "عرابة"، بمعنى الجفاف والصحراء، وجاءت منها تسمية منطقة وادي عربة التي تمتد من البحر الميت إلى خليج العقبة
قبيله کنده، از قبايل قحطاني ساکن منطقه حَضرموت در جنوب عربستان بودند. اين قبيله، پس از مهاجرت از جنوب به شمال در نجد مستقر شدند. آنان در مرکز شبه جزيره عربستان حکومتي را به وجود آوردند که از نخستين و معروفترين ملوک آن ميتوان به «حُجر آکل المُرار» اشاره کرد. مهمترين اقدام وي، گرفتن سرزمينهاي بکربن وائل از حاکميت آل لخم بود. کنده به رهبري او حکومتي قبيلهاي تشکيل دادند که باعث وحدتبخشي گروهي از عربهاي نيمه بَدَوي و بَدَوي گرديد. اين عملکرد کنديان، پيش از شکلگيري حکومت در حجاز و ظهور پيامبر اسلام(ص) بود و بدين دليل، اهميت قابل ملاحظهاي داشت. از ديگر فرمانروايان معروف کنده، بعد از حُجر، حارث نام داشت که وي باعث گسترش قلمرو قبيله خود گرديد.
پس از افول قدرت کنديان در نجد، آنان به حَضرموت مهاجرت نمودند. از مشهورترين ملوک آنها در اين منطقه، ميتوان به «معديکرب» معروف به «اشعث» (ژوليده موي) اشاره نمود که از نفوذ و قدرت فراواني در زمان خود برخوردار بود.
نسب قبيله کنده
از جمله قبايل قحطانيِ ساکن جنوب عربستان و در منطقه حَضرموت، قبيله کنده بود.کنده نسبشان به ثُور (کِنده) بن عُفير بن الحارث بن مره اُّدربن زيد بن يشجب بن عريب بن زيد بن قحطان بن سبا ميرسد.تاريخنويسان، وطن اصلي اين قبيله را جبالي در يمن، مجاور با حَضرموت دانستهاند. اطلاع دقيقي از محل سکونت اوليه کنده، قبل از مهاجرت به حَضرموت و چگونگي هجرتشان در دسترس نيست. به عبارت ديگر، کنده يا کدّت، مجموعه قبايلي به شمار ميآمد که منشأشان را جنوب عربستان ميدانند. آنان در بخش شرقي يمن سکني داشتند که مرکز آن شهر دموّن[Dammun] بود. امروُالقيس در شعر خود، دموّن را يکي از بلاد ايشان ميداند.نام قبايل کدّت يا کِنده، بارها در کتيبه سبئي آمده است.«ياقوت حموي»، کنده را مِخلافي از مِخلافهاي جنوب يمن و نام قبيلهاي ذکر ميکند.«کحّاله»، مؤلف معجم القبايل العرب نيز سرزمين کِنده را در کوههاي يمن در دو مايلي حَضرموت واقع ميداند و تيرههاي عمده آن را، معاويه بن کنده، السکون و السکسک بيان ميکند.قبايل کنده با حکام حِميري مسلط بر منطقه يمن روابط دوستي برقرار کرده بودند و به اين دليل، حميريان نيز از آنان در امور دولتي خويش استفاده مينمودند. در زمان حِسان بن تُبَّع، پادشاه حميري، سرپرستي کنديان را حُجربن عمرو عهدهدار بود و به علّت دوستي و خويشاونديش با حسان به خدمت اين امير حميري در آمد و در فتوح او در شبه جزيره شرکت کرد.
اين مطالب، بررسيِ اجمالي از خاستگاه و نسب قبيله کنده قلمداد ميشود، ولي نکته مسلّم اينکه در حَضرموت، دو شاخه از قبيله کنده ساکن بودند يک گروه، بني حارث بن معاوية الاصغر بن ثور بن مرتع بن معاويه به شمار ميرفتند که عنوان کنده بيشتر به آنان اطلاق ميشود و از جمله بزرگان و ملوکشان، ميتوان «معديکرب بن جبلة» را نام برد. شاخه ديگر آن را بني الاشرس ذکر ميکنند که قبايل تجيب، سکون و سکاسک بودند و نسبشان را به اشرس بن مرتع ميرساندند.
آيين قهوه خوري از گذشته، مورد توجه مردم عرب خوزستان بوده و دارای آیین خاص خود می باشد. قهوه اولین چیزی است که مردمان عرب خوزستان، جهت سلام و خوش آمدگویی با آن از میهمانان پذیرایی می كنند. قهوه جهت پذیرایی از همه افراد قوم و میهمانان فقیر و غنی نیز استفاده میشود
.
آلات آماده سازی قهوه
محماس،هاون، گمگم، دله و فنجان از جمله وسایل آماده سازی قهوه هستند که به جمع آنها "معامیل" می گویند.
محماس
محماس ظرفی استوانه ای شکل که داخل آن دارای گودی است که جهت برشته نمودن و تغییر شکل دانه های قهوه از آن استفاده می شود.
هاون
هاون یا اسم دیگر آن "المجر" نوعی آلت استوانه ای شکل که گودی عمیقی دارد و معمولاً از نوعی آلیاژ قوی ساخته شده است و دارای دسته ای به نام "قضیب" که جهت کوبیدن و پودر نمودن دانه های برشته شده قهوه از آن استفاده می شود. صداهای صادره از هاون در نزد مردمان عرب منظور خاص خود را می رساند.
گمگم و دله
جهت آماده سازی قهوه از دو نوع ظرف خاص استفاده می کنند. به ظرف بزرگتری که جهت آماده سازی اولیه قهوه و جوشانده آن به حد کافی استفاده مي كنند، "گمگم" می گویند و ظرف کوچکتری که جهت راکد نمودن قهوه به مدت زمان معین و گرم نگه داشتن آن و پذیرایی از میهمان در نظر مي گيرند، "دله" می گویند.
فنجان
نوعی لیوان که فاقد هر گونه دستگیره و دارای شکل هندسی خاص خود را دارد و جهت تعارف نمودن قهوه به میهمان مورد استفاده قرار می گیرد.
و اما آیین قهوه خوری در میان مردمان عرب
از آداب قهوه خوری در میان مردمان عرب ، که ساقی باید فنجان را با دست راست خود به میهمان تعارف کند و میهمان نیز باید آنرا با دست راست خود بگیرد و بدون اینکه فنجان را بر روی زمین بگذارد قهوه را میل میکند.
از دیگر آیینها این است که ساقی در برابر میهمان در هنگام تعارف قهوه خود را به نشانه احترام به میهمان،خم می کند و اما صدایی که ساقی از برخورد دله با فنجان صادر می کند که میهمان با شنیدن آن صدا متوجه می شود که قهوه برای آن ریخته شد و ساقی بدون هیچ کلامی قهوه را به او تعارف می کند چنانچه دوباره قصد میل قهوه را دارد فنجان را بدون هیچ حرکتی تقدیم به ساقی می کند در غیر این صورت فنجان خالی را كمي به سمت راست و چپ تکان می دهد و تقدیم ساقی می نماید. این صدا و حرکت جهت ایجاد نظم خاص بین ساقی و میهمان است.
برای پذیرایی قهوه توسط ساقی به میهمان، اسامی خاصی وجود دارند که شامل : الهیف – الضیف – الکیف و السیف می باشند.
فنجان اول
"الهیف" که توسط ساقی قهوه و در حضور و دید میهمان صرف می کند و آنهم جهت مطمئن نمودن میهمان از سالم بودن قهوه صرف می شود.
فنجان دوم
"الضیف" فنجان دوم است که به میهمان تقدیم می شود و میهمان هم موظف به خوردن آن است مگر در مواقعی که میهمان از شیخ یا ساقی خواسته ای داشته باشد که در این صورت فنجان را از دست ساقی گرفته و سپس آنرا بر روی زمین می گذارد در غیر اینصورت باید صرف شود.
فنجان سوم
"الکیف" که در صورت تکان ندادن فنجان توسط میهمان و آن هم به خاطر طعم خاص و طریقه آماده سازی قهوه و یا بُعد مسافتی که میهمان طی نموده صرف می شود.
فنجان چهارم
"السیف" است و آنهم در صورت تکان ندادن فنجان به میهمان تقدیم می شود که معمولا توسط افراد خاص و کمی صرف می شود و آن هم به دلیل اینکه میهمان پس از صرف نمودن فنجان چهارم به شیخ یا ساقی اعلام می نماید که در تمامی شادی ها و غم ها و همچنین در مواقع دفاع جسمی و عرفانی از شیخ و یا ساقی شریک می باشد و پس از صرف نمودن آن پیمان برادری بین میهمان و شیخ یا ساقی بسته می شود.
از دیگر رسوم قهوهخوری در میان اعراب می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
- گرفتن دله در دست چپ و فنجان در دست راست
- ایستاده و در حالت خم، فنجان تعارف شود
- رعایت حق اولویت در بین حاضرین
- شروع از سمت راست اولین نفری که قهوه صرف نمود
- میمهان حق حمل دله را ندارد
- در صورت بودن پسران، پدر نباید قهوه را تعارف کند
- برادر بزرگتر باید قهوه را تعارف کند
به امید روزی که شما، مهمان عزیز ما در مضیف باشید تا لذت نوشیدن یک فنجان قهوه عربی و یک استکان چای شیرین را به معنای واقعی حس کنید.
واژه«مُضیف» مشتق از «ضیف»، همخانواده «ضیافت» و به معنای پذیرایی یا محل پذیرایی است.
مردم خوزستان از گذشته های دور به دنبال ساخت سازههایی بودند که در گرمای طاقت فرسا، خنک و در سرما، گرم باشد. بزرگان قوم (شیوخ) یا کسانی که توانايي مالي دارند، همیشه برای پذیرایی از مهمانان خویش از مضیف استفاده میکنند که از نظر ساختاری بسیار زیباست. مشبکهای چشمنواز و بوریاهای طلایی رنگ در طلوع خورشید، زیبایی خاصی به طبیعت اطراف میبخشد.
جلسات قومی، حل اختلافها و نشست بزرگان قوم ساخته میشود. وسعت زیاد مضیف در قدیم نوعی افتخار برای بزرگ قوم بهحساب میآمد. داخل مضیف با فرشهای دستباف، بالشهای خوشرنگ، منقل زیبا، دله و فنجانهای قهوه و عودهای خوشبو و هنرهای محلی تزیین میشود.
روش ساخت مضيف:
ساخت مضیف سخت و مشقتبار است و هر کس توانایی ساخت آن را ندارد. هنر ساخت مضیف استاد خاص خود را میطلبد. بریدن نی از درون هور از سختترین مراحل است. وجود مارهای سمی، پشههای خونخوار و زالوها، سختی کار را چندین برابر میکند. پس از بریدن، کارگران نیها را دستهبندی میکنند و کناری میگذارند تا به خشکی منتقل شوند.
نیها دو پوسته متفاوت دارند که در مرحله اول سازندگان مضیف یک پوسته را از نیها جدا میکنند. نیهای یک پوست گرفته شده، بیشتر برای ستونهای اصلی و فرعی استفاده میشوند.
حمل هر ستون براساس بزرگی یا کوچکی، به ۵ تا ۸ کارگر نیاز دارد. پس از کارگذاشتن ستونها درون گودالها و تثبیت آنها با چوبهای بلند و فشار آوردن از دوطرف به ستون، نوبت به محکم کاری ستون میرسد. پس از آماده کردن ستونهای افقی و محکم شدن ستونهای عمودی، نوبت به بستن دو سوی ستونهای عمودی روی همدیگر میرسد. برای انجام این کار باید از تعداد زیادی کارگر ماهر و قوی استفاده کرد. کارگران به چهار دسته تقسیم میشوند. دسته اول طنابی را به یک ستون میبندند و پشت ستون مقابل میایستند، دسته دوم هم عکس دسته اول عمل میکنند.
دسته سوم هم هر کدام با چوب بلندی که ابتدای آن چوبی هلالی شکل کار گذاشتهاند و همزمان با کشیدن طنابها از طرف دسته اول و دوم با فشار آوردن به سرستون نیها کمک میکنند تا ستونها به سمت داخل خمیده شوند. وقتی این کار با موفقیت انجام شد دو سر ستونهای مقابل روی هم قرار میگیرند. در اینجا دسته چهارم که بین ۴ تا ۶ نفر هستند، با استفاده از ابتداییترین ابزار و ایستادن روی داربستی از چوبها، دو سر ستونهای مقابل هم را با طنابهای بافته شده از نی به هم میبندند.
وقتی تمام ستونهای مقابل همدیگر بدین ترتیب روی هم قرار گرفتند نوبت بستن ستونهای افقی روی ستونهای عمودی میرسد که این کار با توجه به بلندی ستونها که گاهی به ۳ متر هم میرسد، با استفاده از داربست چوبی از بالاترین نقطه مضیف شروع میشود. بعد از نصب مشبکهای زیرین نوبت به نورگیر و ستونهای جلو و پشت مضیف میرسد که نصب نورگیرها با برش بوریا در شکلهای زیبای هندسی و کارگذاشتن مشبک انجام میشود و ستونهای نگهدارنده هم با استفاده از نیهای پوست گرفته (در هر قسمت ۲ ستون کوچک در وسط و ۲ ستون بزرگ در کنارهها) انجام میشود.
بعد از نصب ستونها مضیف آماده است و نوبت به فرش و تزئینات داخلی آن میرسد. با توجه به بضاعت صاحب مضیف، کف آن با فرشهای دستباف بومی و بالشهای خوشرنگپر و کنارههای رنگین فرش میشود. منقل، قوری بزرگ، استکانهای رنگارنگ، دله و فنجان قهوه جزء لاینفک یک مضیف است، زیرا برای پذیرایی از مهمانان همه این لوازم استفاده میشود. یکی از غذاهای اصلی مضیف داران ماهی کبابي است.
مضیف در میان مردمان عرب از احترام و جایگاه خاصی برخوردار است و تمامی مردمان عرب نسبت به آن احترام خاصی قائل هستند. مضیف به همانند مکان های مقدس، دارای آداب خاص خود است. مضیف تنها سازه ای است که از یک نوع مواد و آن هم نی ساخته می شود تا حدی که ستونهای مضیف را با هر نوع بند دیگری ببندند پس از مدتی باز خواهد شد یعنی حتی بندهای استفاده شده در مضیف هم باید از نی باشد، ورودي مضیف در هنگام ساخت باید رو به قبله باشد و ارتفاع ورودی آن باید ارتفاع کمی داشته باشد و این هم بخاطر اینکه فردی که قصد ورود به مضیف را دارد در برابر کسانیکه داخل مضیف نشسته اند خود را به نشانه احترام و ادب خم کرده و سپس وارد شود و از اولین شخصی که در کنار ورودی نشسته شروع به سلام و روبوسی میکند و سپس جایی برای نشستن خود تعیین می کند. پس از نشستن، حاضرين شروع به وقت بخیر و خوش آمد گویی به شخص تازه وارد میکنند و پس از آن ساقی مضیف به شخص تازه وارد، قهوه تعارف میکند که قهوه خوری در میان مردمان عرب نیز آداب و آیین خاص خود را دارد.
ينقسم الشعر الى قسمين رئسيين هما ( الشعر العامودي ، والشعر الحر )
ويعتمد الشعر العامودي على القافيه والوزن ( البحر) اما الشعرالحر فهو طليق متمرد على القافيه ومتحرر منها .
والشعر العامودي ينقسم الى قسمين هما
1- شعر تقليدي....
يعتمد على الاسلوب المباشر والكلمات التقليدية البسيطه ولايحمل في كثير من اساليبه أي فكرة او تخيل وانما يعتمد على الوصف والواقعيه ويعتبرشاهدا على انجازات الماضي ومؤرخا لاحداثه المختلفه. ومن رواد هذا النوع من الشعر ( الهزاني والوقداني وغيرهم من الشعراء القدامى.
2- شعر حديث....
وهو شعر يعتمد في الدرجة الاولى على عنصرين رئسيين هما ( الفكرة و الخيال) ويتميز بتكثيف الصورة ممايعطي العقل مساحة من التفكير والتأمل
والشعر العامودي يعتمد على الوزن والقافيه وينقسم من حيث القافيه الى :
1)شعر بقافيتين في الصدر والعجز ( شطري البيت) ومن شروطه
ان تختلف القافيتين عن بعضهما فتكون هناك قافية للصدر واخرى للعجز تختلفان فيهما احرف الروى كما في قول الشاعر بديوي الوقداني :
البارحه يوم الخلايق نيــــاما
بيّحت من كثر البكا كل مكنــــون
قمت اتوجــد به وانثرعلامــا
ومن موق عيني دمعها كان مخـزون
هذه القصيده مقفاة الشطرين فنلاحظ في الشطر الاول قافيه احرف الروى فيها (الالف و الميم والالف)
وفي الشطر الثاني اختلفت احرف الوى فصارت (الواو و النون)
2)شعر بقافية واحده تكون في العجز( الشطرالثاني من البيت )
وتترك قافية الشطر الاول حرة غير مقيده
وقد اشتهر الهلالين بمثل هذه الابيات ومن امثلة ذلك
قول الشاعر محمد الاحمد السديري:
مضا لي خريف العمر في لذة الصبــا
امشي بجنـــاتٍ تجاري نهـــــــــورها
وعقبه ربيع العمــر جتني بشـــــايره
وربّعت برياض ٍتخـــــــالف زهورهـا
فصلين ماانســـا لذة العمــر بينهــــن
ولا ناشني من كود الايام جــــــورهـا
ونلاحظهنا ان صدر البيت لا يتقيد بقافيه معينه بعكس عجزه الذي قيد بقافيةهي ( الواوـوالراءـ والهاءـ والالف)
3)شعرٍ يتكون من اربعة اشطرٍ (بيتين) يشترك فيها ثلاثةاشطرٍ في قافية موحده هم البيت الاول بشطريه والشطر الاول من البيت الثاني اماالشطر الرابع فتختلف قافيته وهذا الشعر تتغير قوافي الاشطر الثلاثة الاولى حسب مزاجية الشاعر ويبقى الشطر الرابع مقيد بقافيه واحده حتى نهاية القصيده ومن امثلة ذلك قول الشاعر ناصر العدواني :
يا الله اني طلبتك يا كريم
من خيال كنه الليلالظليم
حاز في المنشأ وجانا به النسيم
امطر الربان ومزونه تقود
وتستمر على هذا المنوال حتي نهايتها ثلاتة اشطر مختلفة القافيه والشطر الرابع يتقيد بقافية هي ( الواو والدال)
4)اما النوع الرابع فهو ما يعرف بالرباعيات
وهذه عباره عن اربعةابيات فقط تشترك ثلاثة اشطر فيها بقافية واحده وهي البيت الاول بشطريه والشطرالرابع ويبقي الشطر الثالث حر القافيه ويكثر استخدام هذا النوع في الشام ومصر وبعض الموشحات اليمانيه مثل الانواع الشعريه المسماه ( بـ الحميني و القار) وهناك شاعرمن الكويت استخدم هذا النوع من الشعر وصدر له كتابا سمي ب ( الزهيريات ) وهذا النوع يستخدم في نوع من انواع الشعر من حيث الالعاب يسمى بالموال
ومن امثلة ذلك قول الشاعر المصري صلاح جاهين في رباعياته المشهورة:
يأسك وصبر بين ايديك وانتهحـر
تيأس ما تيأس الحيــــاه بتمـــــــر
انا دقت مندا ومندا عجبيلقيــــت
الصبر مر .. وبرضــك اليأس مــر
وكذلك هناك رباعيات جميله للشاعربيرم التونسي يقول فيها:
قضيت يا فلاح حياتك في سواد العيش
ولبسك الخيش هو ياليتك تطول الخيش
شوف ضربة الجيش اعادة حقك المغصوب
ورجّعت للصواب اهلالغرور والطيش
هذا بالنسبة للشعر الموزون المقفى وهناك انواع اخرى لكنها لا تشذعن هذه القاعده
اما من ناحية الشعر الحر فهو ينقسم الى قسمين ايضا وهما الشعرالمنثور ( قصيدة النثر ) والشعر المزون( قصيدة التفعيله في الشعر الفصيح او القصيده التى تعتمد على البحر في الشعر العامي)
اما الشعر المنثور اوقصيدة النثر فهي تعتمد على الفكرة ووفرة المجاز والصورة المكثفة وقوة العاطفه مما يغلب الروح الشعرية عليها يقول ادونيس : ان اهمية قصيدة النثر تكمن في ادخال العقل في اللعبة الشعريه .اذ أن التخيل هو اساس الفكرة فيى قصيدة النثر كما إن الجملة هي الوحدهالاساسية للبناء بعكس الشعر حيث يكون البيت هو الوحده الاساسيه. ولا بد لمن يتطرق الى قصيدة النثر ان يكون عظيم الشاعرية واسع الخيال كما ان قصيدة النثر تعتمد على الصوره بالدرجه الاولى اكثر من اعتمادها على الايقاع.
اما الشعر الموزون فهو يعتمد مع ما اوردناه في قصيدة النثر على الوزن وهو( مجموعة البحور الشعريه المعروفه) اذ انه يعتمد في المقام الأول على الجرس والايقاع المسيقي .
ارجو اناكون قد وضحت في هذا الطرح الفرق بين الشعر والنثر وقصيدة التفعيلة وقصيدة النثروالشعر العامودي.
نازك الملائكة الرائدة المؤسسة (1-2) - أول من اخترع نظرية الشعر الحر - حميد المطبعي / كاتب من العراق
نازك الملائكة (1923- ) باكتشافها الحرية اكتشفت (الشعر الحر) أي ان ضرورة التعبير ادت بها إلي اكتشاف النمط الابداعي الذي يقع تحت تصرف وتطور قوانين تطور المجتمع، كان ذلك في عام 1947 عندما كتبت ونشرت أولي قصائدها في مجلة (العروبة) اللبنانية بعنوان (الكوليرا) وتصور فيها مأساة الشعب المصري وقد طحنته آفة مرض الكوليرا، وتقول في احد مقاطع القصيدة:
طلع الفجر
اصغ إلي وقع خطي الماشين
في صمت الفجر، أصغ، انظر ركب الباكين
عشرة اموات، عشرونا
لا تحص، اصغ للباكينا
اسمع صوت الطفل المسكين
موتي، موتي، ضاع العدد
موتي، موتي، لم يبق غد
في كل مكان جسد يندبه محزون
وقرئت القصيدة في بغداد بين مؤيدين وهؤلاء يسار ومجددون في المجتمع، وخصوم ما كانوا يرغبون بتطور الانسان، وكان لا يهم نازك موالاة أو خصومة، بل يهمها ان تقتحم الميدان وتؤدي رسالة الشعر الجديد وتؤسس لقيم شعرية جديدة بعد توقف الشعر العربي في محطات هادئة او جامدة، وبعد زمن طويل كان فيه القراء لا يعرفون سوي انماط كلاسيكية لا تتعدي الشعر العمودي والموشحات وشعر (البند)..!
وفي عام 1950 صدر للسياب ديوان باسم (أساطير)، وصدر للبياتي ديوان (ملائكة وشياطين) كما صدر لشاذل طاقة ديوان (المساء الاخير) وهذه الدواوين حفلت بشعر (حر)، وكان في عام 1949 صدر لنازك ديوانها (شظايا ورماد) متضمناً مجموعة من القصائد الحرة، وبمجموع هذه الدواوين كان لنا مناخ شعري حديث يختلف عن المناخ الذي انتظم فيه الشعر القديم المتكون من نظام الشطرين..!
وكان لنازك رسالة، بدليل انها لم تكتف بنشر اول قصيدة في الشعر الحر وتصبح رائدة فيه، وبدليل آخر أضفت علي رسالتها طابع الحركة حين اسمت شعرها الحديث بـ (حركة الشعر الحر) ثم بدليل ثالث دعمت به الدليل الثاني وهو نشرها ما ينمي حركتها من مقالات ودراسات توضح فيها أساليب تكنيكها الجديد في القصيدة الحرة
أرجــو ان يــنال الـمـوضوع اعــجآبكم
فصل در میان اعراب خوزستان
به جبران خسارت مادی یا معنوی و يا جاني در میان اعراب جهت حل اختلاف میان دو طرف از دو عشیره و یا از دو طرف از یک عشیره، فصل میگویند. فصل در لغت به معنی جدا کردن و فیصل دادن است و از نظر عرف عشایر جهت رفع فتنه و برقراری صلح میان دو طرف دعوا به کار میرود که بخش عمدۀ آن را به خانوادۀ آسیبدیده میدهند. پرداخت فصل بسته به نوع خسارت بر عهدۀ خانوادۀ فاعل (زیان زننده) یا خانواده و عشیرۀ فاعل به صورت مشترک است؛ مثلاً در پرداخت فصل قتل، مبنا بر این است که خانوادۀ قاتل یک سوم مبلغ فصل را بپردازند و دو سوم دیگر از میان عشیرۀ قاتل جمعآوری میشود. هر فرد از عشیره که به سن قانونی رسیده باشد باید در پرداخت این دو سوم مشارکت ورزد. معمولاً اعراب خوزستان ترجیح میدهند که مسائل و اختلافات میان خودشان را بدون مراجعه به مراجع قانونی، به صورت داخلی حل و فصل نمایند. فصل میتواند پول یا حتی زن باشد که در آن صورت به آن فصیله میگویند.
فریضه: در اثنای جلسۀ مذاکرات جهت تعیین مقدار فصل اغلب شخصی را به عنوان داور تعیین میکنند که هر دو طرف قبولش دارند و به او فریضه میگویند. معمولاً فریضهها در حل اختلافات عشایری تجربه و تبحر دارند .
ضمانت اجرایی فصل: ضمانت اجرایی فصل انتقام است. یعنی اگر مجرم در ادای فصل تاخیر کند یا از زیر بار اجرای آن شانه خالی کند؛ شخص زیاندیده دست به انتقام میزند و در این راه همۀ افراد عشیره با وی همکاری میکنند و چه بسا عشیرۀ زیاندیدهای پس از سالها (پنج، ده، بیست و حتی پنجاه سال) فصل گرفته است .
فصل از نظر فقه شیعی: در فقه شیعی برای جنایت، دیه مقرر است که دیه از نظر بسیاری از علمای شیعه، مال است و از نظر برخی نیز مجازات است. اما فصل معمولاً جنبۀ شرعی ندارد و با دیه تفاوت بسیاری دارد و ریشههای آن را باید در دوران جاهلیت جستجو نمود .
فصیله: خوشبختانه امروزه این نوع فصل در میان عشایر کم شده است و بیشتر از پول به عنوان فصل استفاده میشود. به هر صورت، فصیله زنی است که به عنوان دیه به عقد شخص زیاندیده یا یکی از اعضای خانواده و عشیرۀ زیاندیده درمیآید که مهریهاش بر عهدۀ عشیرهاش است (نه داماد) فصیله در موارد قتل یا هتک ناموس گرفته میشود و تعداد آن بسته به نوع جرم از یک تا چهار زن میتواند باشد. با این کار به اصطلاح پیوند خونی ایجاد میشود اما این پیوند به قیمت تحقیر دختری خواهد بود که به عنوان فصیله تعیین میشود. فصیله دشنامی است که با کمترین اختلاف در خانواده به رخ زن کشیده میشود و در میان زنان عرب، هیچ دشنامی از این واژه توهینآمیزتر نیست.
فصل عامل بازدارندۀ جرم یا بروز جرم؟
ظاهراً به دلیل سنگین بودن فصل باید عامل بازدارندۀ جرم باشد اما به دلیل این که معمولاً سهم عمدۀ فصل را عشیره پرداخت میکند (نه خود مجرم) بنابر این موارد زیادی دیده شده است که افراد متعصب و بیمسئولیت در عشیره با اتکا به اصل زشت «میکشم و فصل میدهم» دست به جنایت میزنند .
انواع فصل
فصل قتل عمد: اعراب امروزه بیشتر پول بابت فصل قتل عمد میگیرند که مبلغ آن بسته به ارزش پول متفاوت است و معمولاً خیلی بیشتر از دیۀ قانونی است. در اصل فصل قتل عمد، دادن چهار زن است (زن بیوه را قبول نمیکنند) که خوشبختانه این سنت منسوخ شده است. در آن صورت خانوادۀ قاتل باید یک دختر را از خانوادۀ خودش به عقد برادر یا فرزند مقتول درآورد (در صورت نبودن این اشخاص، پسر عموی مقتول) که به آن دختر به اصطلاح «اولی» میگویند و سه دختر نیز از طرف عشیرۀ قاتل به عشیرۀ مقتول داده میشود که اصطلاحاً به آنها «تلویات» میگویند .
فصل قتل غیر عمد: دو دختر است که یکی از خانوادۀ قاتل به عقد برادر یا پسر یا پسرعموی مقتول درميآید دیگری (تلویه) از عشیرۀ قاتل با انتخاب خود دختر به عقد یکی از افراد عشیرۀ مقتول درمیآید .
فصل ربودن دختر و ازدواج با وی بر خلاف تمایل خانوادهاش: این فصل به صورت پول نقد پرداخت میشود که مقدار آن به شخصیت، تحصیلات، جایگاه اجتماعی، خانواده و ... دختر بستگی دارد .
فصل تجاوز به دختر باکره: دادن فصل یا فصیله است (امروزه پول نقد به خانوادۀ دختر است که بسته به ارزش پول متفاوت است) این فصل بر عهدۀ خود یا خانوادۀ فاعل است و عشیره در پرداخت آن مشارکت نمیکنند و همچنین ازدواج با آن دختر است .
فصل تجاوز به زن شوهردار: دو دختر است. یکی به شوهر زن (به جبران زن قبلی او) و یکی به خانوادۀ دختر (به جبران ننگی که به دامن خانواده زده شده است) در آیین عشایر عرب تنها اعتراف زن یا دختر تجاوز دیده برای اثبات تجاوز کافی است. امروزه این فصل نیز اغلب به شکل پول و نه دختر انجام میشود .
فصل صیحه: یعنی مردی به دختر یا زنی به دیدۀ سوء بنگرد یا متلک رکیکی بگوید یا او را در آغوش بگیرد یا ببوسد یا نیشگون بگیرد یا مواردی از این گونه که به آن صیحه (رسوایی) میگویند. فصل صیحه در گذشته و حال پول نقد بوده است که به خانوادۀ دختر یا شوهر زن پرداخت میشود .
فصل لواط: پول نقد است که به خانوادۀ شخص تجاوز دیده پرداخت میشود و بر عهدۀ خانوادۀ شخص لواط کننده است و عشیره در پرداخت آن مشارکی ندارد .
فصل نقص عضو: به صورت پول نقد است که مقدار آن بسته به ارزش پول میباشد. به جز شکستن بینی که معادل مخارج درمانی آن است و مواردی مثل ناقص کردن یک دست یا یک پا یا یک چشم که نصف فصل قتل یک انسان میباشد . اگر نقص اعضای داخلی بدن به مرگ فرد بیانجامد هر زمان که شخص آسیبدیده بمیرد حتی ده سال پس از آسیب دیدن (یا بیشتر) در این صورت فصل کامل یک قتل گرفته میشود .
فصل اهانت: چه اهانت لفظی چه فیزیکی (مثل زدن سیلی) فصل آن عذرخواهی است که فرد اهانت کننده باید به همراه چندتن از معتمدان محل و ریش سفیدان عشیره به خانۀ شخص مورد اهانت برود و از او پوزش بخواهد .
فصل ضرر به اموال یا سرقت: رد مال و جبران تمام خسارات است (با حضور سه نفر خبره و مورد اعتماد طرفین)
فصل چهارپایان: فصل چهارپایان مانند شتر، گاو، گوسفند، اسب که قیمت معینی دارند؛ جبران کامل خسارت است. اما اگر حیوان را بتوان پیش از مرگ ذبح نمود؛ فصل آن تفاوت بهای میان حیوان سالم و حیوان ضربه دیده و ذبح شده است. در مورد سگ که در روستا کاربرد فراوانی هم دارد؛ فصلی دریافت نمیشود اما قاتل سگ موظف است به خانه صاحب سگ برود و روی فرشش بنشیند و از وی غذر بخواهد .
عشيرة بني كلاب او كما يقال لهم الچلبات ، هي احدي عشائر الاربعة من قبيلة الشجرات (شجیرات)و ايضا تشمل حمائل و بيوت كثيرة و هن كالتالي :
1) بیت مشكور ( هم متواجدين في الاهواز)
2) بیت ناموس ( هم متواجدين في الاهواز و الحويزه)
3) بیت حمادي ( هم متواجدين في الاهواز)
۴) بیت احمد ( هم متواجدين في الاهواز و الحويزه)
5) بيت انعمة الهوج ( هم متواجدين في الحويزه)
6) بيت اكنهر ( هم متواجدين في الحويزه)
7) بيت اروهي ( هم متواجدين في الحويزه)
8) بيت ارويح ( هم متواجدين في الحويزه)
9) بيت انعمة الشكندح ( هم متواجدين في الاهواز)
10) بيت ملة علي ( هم متواجدين في الاهواز)
11) بيت ملة ياسين ( هم متواجدين في الاهواز)
12) بيت اشرجي ( هم متواجدين في المحمرة)
13) بيت اغلام ( هم متواجدين في المحمرة و راس الميناء)
14) بيت عرمان ( هم متواجدين في الاهواز)
15) بيت دوام ( هم متواجدين في الاهواز)
16) بيت بردان ( هم متواجدين في الاهواز)
17) بيت اروضي ( هم متواجدين في الاهواز)
18) بيت اشطط ( هم متواجدين في الاهواز و ارقوة)
19) بيت امشيري ( هم متواجدين في الاهواز)
20) بيت مريان ( هم متواجدين في ارقوة)
21) بيت ازبلة ( هم متواجدين في الاهواز و ملة ثاني)
۲۲) بيت امخور ( هم متواجدين في الاهواز)
۲۳) بيت ماهور ( هم متواجدين في الاهواز)
۲۴) بيت صوباط ( هم متواجدين في الاهواز)
۲۵) بيت اعزيل ( هم متواجدين في الاهواز)
۲۶) بیت اشعیب ( هم متواجدين في الاهواز)
۲۷) بیت عثمان ( هم متواجدين في الاهواز)
۲۸) بیت اکویت ( هم حالیا مع الخنافرة)
۲۹) بیت اعتیوی (هم حالیا مع السواری)
۳۰) بیت عودة التمر ( هم حالیا مع امرمض)
۳۱) بیت امهدی ( هم حالیا مع البویلال)
۳۲) بین ایدیم ( هم حالیا مع بنی نعامه)
۳۳) بیت محمد بن شویع ( هم متواجدین فی الاهواز)
۳۴) بیت عبدالسید ( هم متواجدین فی الاهواز و مله ثانی)
۳۵) بیت حنون ( هم متواجدین فی العراق)
۳۶) بیت دمبوس ( هم متواجدین فی العراق)
۱) بنی کلاب(و يقال لهم الچلبات)
۲) بنی مسعود(و يقال لهم المساعدة)
۳) بنی حماد(و يقال لهم البوحماد)
۴) بنی خلیفة(و يقال لهم البواخليفة)
أنت وينك....؟
أنت وينك ليش عن عيني تغيب...؟
وانت في بالي ومن قلبي قريب...
ليش تتركنا وتحياء في بعاد...؟
وأن دعيت للتداني ما تجيب...
ليش بعد الوصل حبيت الفراق...؟
وابتديت السير في الدرب الصعيب...
ليش تجعل وصلنا يصبح غياب...؟
والفرح يغدوا بقلبينا نحيب...
ليش تترك دمع عيني با نسكاب...؟
في غيابك والدفى فيني لهيب...
أنت وينك طال بالعمر السفر...؟
وأنت في غربه وأنا مثلك غريب...
يا حبيبي قد مضى عمري و مر....
وأنطوى وقتي وانا مالي حبيب...
غير طيفك وانتظاري والسهر...
وللأسى والليل والصمت الرهيب...
والجروح اللي غدت فيني قدر ...
ما يداويها سوى وصلك طبيب...
أنت وينك طال في الغربه مداك...؟
أنت وينك رد يا خلي وجيب...؟
وين كَلي تريد أدورك؟؟ .. وانته وي روحي ضعت
يل عـــفتني شلون ترضه .. لغير شخصك ألــتفــت؟؟
تبت من كلشي بحياتي .. ومن غـــرامـك ما تـــبت
ردت بس أن،،،ساك لحظة .. وحـــاولت وتمرمرت
وصار نــســيانك قـــــــضية .. وبيهه كلش تيهـــت
... ... وكَلت وية الوكت أنسه .. وحته مل مني الوكـــــت
بكل دقيقة يزيد شــــوكَي .. وما نســــيت وأيســـت
هم هجــرت النوم مثلي؟؟ .. ومثــــلي هم تعـــذبت؟؟
ومثلي هم بنار تــغفه .. وتصحه بــدموعك صرت؟؟
جــنت ملموم بهواك .. ومن عــــــفتني اطشـرت
وجبل جنت وياك واكَف .. لكن بــــهجرك طــحت
انته ربحي بهالزمان .. وغيرك آني شــــــحصلت؟؟
كافي مو طول غــــيابك .. كـافي مو والله متـــــت
اسف گلبي حمل ضيمك وهملك
قرار اصدرت نسيانك وهملك
بعد ميفيد لا دمعك وهمـلك
جنت دمعه وبجيتك هاي هيه
ذبل عودي ودليلي انصاب به داي
والك عمري هديته وضاع بهداي
لون رايد تطلع الـروح بهداي
انته اخر نفس تصعب عليه
انه الشميت ورد شفاك شمتان
عجب بجروح وكتي اليوم شمتان
اذا ناوي الجـفه وياي شمتان
روح وداعت الله بلا هجيه
بهيده على بختك يا كمر .. مساهر واريد اشكيلك
انه غريب ابدنيتي .. مضيّع وادور ابليلك
عن ربعة اهلي ، ودلّة الديوان ، ومواويلك
عن ضحكة البربين لعيون الدلو
عن رقصة الصفصاف والماي الحلو
عن صحبتي، وخلاني , وعيون النهر
بهيده على بختك يا كمر
***
يا غربتي ...
غربة عصافير التودع اعشوشها... برفّة جنح
ويا دمعتي ...
دمعة الكاع التبكي موت اهروشها... بجيت الملح
يا دار اهلنا الطاهره ... مر العمر
عيون اليحب امساهره ...ومامش خبر
بهيده على بختك يا كمر
***
وك يا كمرنه مروتك ... حنّي الشواطي بدمعتي
كلهم كبرت اعله الصبر...والونّه صارت غنوتي
مشتاق ابوسن دجله... واشرب مايها
واعزف ترانيم المحبّه بنايها
دجله الهوى ، والسوق ، والحب ، والسهر
بهيده على بختك يا كمر
رش الدرب تيــزاب حافي أعتـني لـك
جا شـلي بالرجليـن الما تجي لــــك
لو ترش مو تيــزاب لو تزرع ألغــام
اللحم خلـه إيروح أوصلـــك إعظـام
كل ما يجي الليل أذكر وفــــاكم
واذكر محاشي الطيب وابجي أبرهاكم
ويا النجم سهران وايدي أعلى خــدي
الليل أوظلام الليل شو كلها ضـــدي
وحدي ابنص الليل بس حيرتي أوياي
أبجي أعلى وقت الراح واتنطر الجاي
إشما تقول الناس عندي أنته لول
سو كلشي بالدلال يالحلو مخـول
يالتون تالي الليل سمعني حسك
لولا القلت والقال لعبر وونسك
شحجي وتريد الناس من عندي أحجـي
دمعتي إبطرف العين بس أحجي أبجـي
للخوه ماقضيت شي ماقضيته
حتى الصخر ياناس وتوسديته
انت العطش والماي وانت المشوفـه
ورسمش وحق عيناش بالكاس اشوفه
أرد انشدك وارجوك صارحني ياهواي
تذكرني لوغصيت من تشرب المــاي
نارك يخايب ماي مومثل نـــاري
اومن يطري بيا الشوق يحترق جاري
هم حلو .. وهم إزغيــر .. هم أزرك عيون
بس بيه طبع مو زين من يوعد إيخــــون
بالك تقول الاه ياخويا بـــالك
كل التقوله ايصير روحي ابدالك
مبخوت أضل للشيب يافلان أذكـرك
أوينكرني نور العين من كون أنكرك
سبحانه من سـواك نص وجهك إعيــون
إزغيــر سبيــت الناس من تكبر شلون
بيدي أوقرضها الفار فجت عباتي
كل هذا ماطخيت وامشي ابرهاتي
أتمنى كون أيصير لحدي أويا لحدك
أو من يطلع الدفان أقعد وقعـــدك
بيدك ضيعت ديك الليـــالي
وبلحظه ما أجى أبعينك دلالي
شقيت ثوبي أعليك وصلته للنــص
جاوين قلبك أوياي صاير مثل جص
يخويه الضمه نار احرگت يوفـي
عرفنه اللى يواعـد وعد يوفـي
حاشاه العـزيز ايخون يوفـي
بن امي نفس نهض ا ليـه
شكول للحر ما واحد نجلهـا
وچم حره انچتل باالعراق نجلها
المدينه ما نحب نوصل نجلها
نريد انخيم بـوادي الـمنيه
كثيره اجروح يبن امي ترابيك
عفت الدار وعيوني ترابيـك
چانت تسهر ليالي وترابيك
متكلي اشوكت اتعود اليه
انگطع حبل الوصل بيني وبينه
وذخرته والـعمد هّو وابينـه
إلمن اشتكـي هـمي وابينه
واخبره اشوكت ايعوّد عليـه
جروحك بيش اداويهن والفهن
مو جرحين حتى اگعد والفهن
حايرانه بعدهن ولفهن
وراحن اجروحي كلهن عليه
شیخ حسن المشکور شجیرات
