معرفی روستای تاریخی و توریستی اندریان
عقیل ستارلو اندریان : روستای تاریخی و فرهنگی اندریان دربخش خاروانای شهرستان ورزقان ودر قلب جنگلهای ارسباران واقع شده است ، مجموعه باستانی 4000 ساله قبل از میلاد عَلشَهَر و اژداها داشی « که با وجود این مجموعه از اندریان به عنوان پایتخت باستانی شمال غرب کشور یاد می شود » قبرستان تاریخی تتنایورد ، کوه سنگی دئو داشی ، ، قزن داش ، زیارتگاه ال داشی ، خانه سنگی ایوان داش ، کروان یولی منتهی به جاده ابریشم ، قلعه دیبی وقبرستان کلبی زمیسی یانیخ ازجمله صدها آثار تاریخی و باستانی این منطقه محسوب می شود .
منابع غنی طبیعی اعم از کوههای جنگلی تا ارتفاع 3000 متر از کف رودخانه ، حدود 200 چشمه خروشان در دل طبیعت ، منطقه جنگلی یانیخ ، سوآسلان ، خوراز چایی ، سلطان یوردی ، منطقه ییلاقی سولاماهار و داغ دیبی،چشمه های آب معدنی جلجلان،و آب درمانی قتورسوئی ،وطبیعت ناب وزیبای کوهستانی این منطقه جلو ه ای ازبهشت خداوندی رادرمنطقه دیزماراستان آذربایجانشرقی به نمایش گذاشته است .
اندریان روستایی است که مردم آن برای شعایر دینی اهمیت زیادی قائل هستندوعالمان دینی زیادی درگذشته داشته ودر حال حاضرنیزدرسنگرخدمت رسانی به خلق خداشب و روزدرتلاش انددرسالهای نچندان دورمردم این روستاوحتی روستاهای اطراف برای حل اختلافات خود از روحانیت به عنوان حاکم شرع کمک می گرفتند ونظربرخی ازعلمارا فصل الخطاب قرارمی دادندالبته هنوزهم این سنت حسنه ادامه دارداما درگذشته به علت مشکل دسترسی مردم به مراکز قضایی بخاطردورافتاده بودن منطقه بیشترمدنظرمردم بود.
دراین روستاهرمحله برای خود مسجدی اختصاصی دارد بنحوی که هفت مسجد درهفت محله روستا وجودداردوبرای برگزاری مراسمات مذهبی و...مورداستفاده قرارمی گیرد ولی برای برگزاری مراسم ترحیم وتذکراموات و مراسمات عمومی سعی میشودازمسجد جامع روستا که درمیدان مرکزی قرارداردودسترسی برای همه راحت تراست استفاده شوددرمراسمات مذهبی- تشیع وتدفین اموات ومجالس ترحیم وتذکرو مسائل اجتماعی و ...حضوراهالی اندریان در شهر وروستاهمتا ندارد.اتحاد وهمکاری مردم روستا در کارهای عمومی ازقبیل برق رسانی وآبرسانی به روستا و... مثال زدنی است بطوری که 10 کیلومتر لوله گذاری آب از چشمه سولاماهارتا منبع آب به صورت دستی در آن زمان (دهه هفتاد) کنده شده وتا منبع آب به صورت دستی توسط اهالی اندریان لوله گذاری گردیده است .
نصب تعداد زیادی ازتیرهای برق دربالای تپه هاوکوههابه همت اهالی به صورت دستی و ابتدایی حمل با گاوآهن و ... انجام گرفته است که نمادی ازهمت وهمدلی و شجاعت مردم ازگذشته تابحال است .
مدیریت امورروستای اندریان درسطح دنیا بی نظیراست به طوری که هرکوچه برای خود چندنفرریش سفید ومعتمد انتخاب کرده ودرجلسات هماهنگی ماهانه به نمایندگی از اهالی محله درنشست شوری ودهیاری حضورمی یابندوتمامی بودجه های مصوب روستا با نظراین معتمدین و شوراها و دهیاری بین محلات بصورت جدول کشی ، توسعه معابر و ... تقسیم می شود ودرصورت نیاز اقدام به دریافت خودیاری ازمحلات می شود .
درگذشته زنان روستا همگی ازلباسهای محلی خوش رنگ وزیباکه شامل شال بزرگ پیراهن بلند وشلته (تونبان) بود استفاده می کردند ولی کم کم لباسهای جدید جایگزین شده وازلباسهای قدیمی تعدادی ازخانمها برای برگزاری جشن های عروسی به صورت تشریفاتی استفاده می کنند البته خانمهای مسن روستا هنوز هم لباس محلی راترجیح می دهند.مراسم جشن وعروسی تقریبا ساده وطبق آداب وسنن محلی می باشد.
ازمحصولات باغی میتوان به گردو، زرد آلو ، سیب ، گلابی ، آلوچه ترش و شیرین ، توت ، گیلاس ، آلبالو ، هول (میوه ای شبیه گلابی ولی کوچک ) هیوا ومیوه های ی جنگلی:همچون زرشک ، تمشک ، دئم قاپزی ، مرمر ، آلوچه جنگلی و . .. می توان اشاره کرد .
اندریان درهمسایگی ییلاق پیرسقای ورزقان وییلاق قازمایوردکه عشایرآذربایجان درتابستان به این مناطق کوچ می کنندقرارگرفته است ،این روستا بزرگترین معدن طلای خاورمیانه معدن طلای اندریان رادرخود جای داده است .
روستای اندریان از قدیم الایام در مسائل مختلف اجتماعی ، سیاسی ، فرهنگی و مذهبی منطقه وکشورتاثیرگذاربوده وامروزه علمای بزرگ و فارغ التحصیلان زیادی تامقاطع فوق دکتری دراقصی نقاط کشورمشغول سنگربانی ازمرز وبوم میهن اسلامی هستندودر زمینه های گوناگون اداری،تجاری،مطبوعاتی ورسانه ای و . .. مشغول خدمت رسانی هستند .
در جریان جنگ تحمیلی هم درجبهه ها حضور فعال این مردم مشهود است به طوری که درجبهه های حق علیه باطل 25 نفر از جوانمردان اندریانی به فرمان رهبر کبیر انقلاب اسلامی ایران لبیک گفته و با دادن خون خود از مزرها و ناموس و شرافت ملت ایران پاسداری کرده اند و به لقاء الله پیوسته اند.