III Yan Sobieski
| III Yan Sobieski | |
|---|---|
| pol. Jan III Sobieski | |
 | |
  | |
| 21 may 1674 – 17 iyun 1696 | |
| Sonrakı | Güclü Avqust |
| Şəxsi məlumatlar | |
| Doğum tarixi | 17 avqust 1629[1][2][…] |
| Doğum yeri |
|
| Vəfat tarixi | 17 iyun 1696[2][3][…] (66 yaşında) |
| Vəfat yeri | |
| Vəfat səbəbi | ürək tutması |
| Dəfn yeri | |
| Təhsili | |
| Fəaliyyəti | hərbi lider[d], siyasətçi, monarx |
| Rütbəsi | |
|
|
|
| Təltifləri |
  |
 |
|
 Vikianbarda əlaqəli mediafayllar | |
Yan III Sobieski (17 avqust 1629[1][2][…], Aşağı Polşa vilayəti[d] – 17 iyun 1696[2][3][…]) (Polyak: Jan III Sobieski, Latin: Ioannes III Sobiscius ; 17 Avqust 1629 – 17 Iyun 1696) 1674-cü ildən ölümünə (1696) qədər Polşa kralı və Reç Pospolitanın Böyük Knyazı olmuşdur.
Polyak zadəgan ailəsində anadan olan Sobieski, Yagelloniya Universitetində təhsil almış və gəncliyində Avropanı gəzmişdir. Bir əsgər və daha sonra komandir olaraq, Xmelnitski Üsyanında, Rus-Polşa Müharibəsində və İsveç işğalı dövründə döyüşlərdə iştirak etmişdir. Sobieski, Osmanlı İmperiyasına qarşı müharibə əsnasında hərbi qüdrətini nümayiş etdirmiş və Polşa və Litvada hörmətli, lider bir şəxsiyyət kimi özünü göstərmişdir. 1674-cü ildə Kral Michaelın gözlənilməz ölümündən sonra Polşa-Litva Birliyinin monarxı seçildi.
Sobieskinin 22 illik hakimiyyəti, əvvəlki münaqişələrin qarışıqlığından sonra çox ehtiyac duyulan Birliyin sabitləşmə dövrü oldu. Rəiyyətləri arasında populyar olan, 1683-cü ildə Vyana Döyüşündə Türklər üzərində qazandığı zəfərlə məşhur olan bacarıqlı bir hərbi lider idi. Məğlub olan Osmanlılar Sobieski'yi "Lehistan Aslanı" adlandırdılar və Papa onu "Qərbin xilaskarı" olaraq alqışladı. Sonrakı yaşlarında xəstəlikdən əziyyət çəkən Sobieski, 1696-cı ildə öldü və Krakovdakı Wawel kral qəsrində dəfn edildi. Onun yerinə Polşa və Saksoniya kralı II Augustus gəldi.
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- 1 2 Johann (Johann III. Sobieski) (alm.). // Brockhaus Enzyklopädie. F.A. Brockhaus.
- 1 2 3 4 Anna Bentkowska. King of Poland John Sobieski [Jan III; Jana III; John III]. // John Sobieski [Jan III; Jana III; John III], King of Poland. 13 dekabr 2017. DOI.
- 1 2 Joan III de Polònia (kat.). // Gran Enciclopèdia Catalana. Grup Enciclopèdia.
- ↑ Ян III Собеский (rus.). // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.]. 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия. 1969—1978.
