Edukira joan

Arandilla

Arandilla
Espainiako udalerria
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
Probintzia Burgosko probintzia
AlkateaFernando Juez Gonzalo
Izen ofizialaArandilla
Posta kodea09410
INEk ezarritako kodea09019
HerriburuaArandilla
Geografia
Koordenatuak41°44′15″N 3°25′43″W / 41.7375°N 3.4286111111111°W / 41.7375; -3.4286111111111
Mapa
Azalera26,68 km²
Altitudea887 m
MugakideakPeñaranda de Duero, Hontoria de Valdearados, Coruña del Conde eta Brazacorta
Demografia
Biztanleria157 (2025)
alt_left 57 (%36,3) (%63,7) 100 alt_right
Dentsitatea6 bizt/km²
MatrikulaBU
arandilla.es

Arandilla Espainiako Burgosko probintziako Ribera del Duero eskualdean dagoen udalerria da. 2007ko datuen arabera 182 biztanle zituen 26,68 km²-ko azaleran.

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Peñaranda de Duero, Hontoria de Valdearados, Coruña del Conde eta Brazacorta.

Biztanleriaren tamainaUrtea150160170180190200200020052010201520202025ArandillaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 100 gizon, 57 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
0.00
1.00
 
90-94
 
1.75
1.00
 
85-89
 
5.26
9.00
 
80-84
 
3.51
11.00
 
75-79
 
10.53
9.00
 
70-74
 
7.02
9.00
 
65-69
 
14.04
9.00
 
60-64
 
7.02
5.00
 
55-59
 
5.26
6.00
 
50-54
 
5.26
8.00
 
45-49
 
7.02
7.00
 
40-44
 
8.77
3.00
 
35-39
 
5.26
8.00
 
30-34
 
1.75
6.00
 
25-29
 
7.02
1.00
 
20-24
 
0.00
1.00
 
15-19
 
3.51
1.00
 
10-14
 
5.26
4.00
 
5-9
 
1.75
1.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 40,1 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 46,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 11,5 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 13,4 —probintzian % 14,4—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Burgosko mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 40,1Probintzia berean · % 31,8Erkidegoan · % 3,2Beste erkidegoa · % 11,5Estatutik kanpo · % 13,4
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 21 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 52,4)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Errumania, Bulgaria dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 52,4Europa · % 42,9Afrika · % 4,8
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 241 etxebizitza zeuden: 77 (% 32,0) nagusiak eta 164 (% 68,0) ez-nagusiak.[4]

241etxebizitza
77etxegune

Etxebizitza multzoa Burgosko mapa

77
164
Etxebizitza nagusia (77)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (164)

Guztira 77 etxegune zeuden, eta horietatik 42 (% 54,5) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 142
2 pertsona16
3 pertsona5
4 pertsona7
5 edo gehiago7

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 145 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 18,6 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,1; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 39,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 20,0.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 16,4 zen 2021ean eta % 18,6 2024an; beraz, 2,2 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 23,3 izatetik % 20,0 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 20,0 ziren, eta gizonen artean % 17,9; 2,1 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 20,0 eta gizonen % 20,0 ziren.

145biztanle 15 urte edo +, 2024
% 18,6goi-mailako ikasketak+2,2 puntu 2021etik mapa
% 20,0lehen hezkuntza edo gutxiago−3,3 puntu 2021etik mapa
% 20,0
% 39,3
% 22,1
% 18,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 20,0Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 39,3Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 22,1Goi-mailako ikasketak · % 18,6
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Burgosko mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Arandilla, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak27% 18,617% 17,910% 20,0
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa32% 22,124% 25,38% 16,0
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)57% 39,335% 36,822% 44,0
Lehen hezkuntza edo gutxiago29% 20,019% 20,010% 20,0
Guztira145% 100,095% 100,050% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Arandilla, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 16,4% 20,5% 39,7% 23,3146
2022% 16,4% 19,9% 39,7% 24,0146
2023% 17,8% 21,2% 40,4% 20,5146
2024% 18,6% 22,1% 39,3% 20,0145
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 16.584 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 33.168 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.879 euro) parean dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 21.350 euro zen. Errenta gordina 19.398 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 42,8[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 34,4), beste diru-sarrerak (% 16,8), langabezia-prestazioak (% 1,1), beste prestazioak (% 5).

43%
34%
17%
Soldata · % 42,8Pentsioak · % 34,4Langabezia · % 1,1Beste prestazioak · % 5Beste sarrerak · % 16,8
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 28,4 da, probintziakoaren (28,3; Burgosko mapa) parean eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,4 da, probintziakoaren (2,4; Burgosko mapa) parean eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Arandilla udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 64 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 44,1; gainerako % 55,9 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 1,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 49,5 zen eta emakumezkoena % 34,0; langabezia-tasa, aldiz, % 2,1 eta % 0,0 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 65 zen 2023ean, 2021eko 63etik gora.[11] Emakumeek okupatuen % 29,2 osatzen dute, eta gizonek