Edukira joan

Aubòrn

Wikipedia, Entziklopedia askea
Aubòrn
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Gard
Izen ofizialaAubord
Posta kodea30620
Geografia
Koordenatuak43°45′25″N 4°18′44″E / 43.7569°N 4.3122°E / 43.7569; 4.3122
Mapa
Azalera9,42 km²
Altitudea17 m, 64 m eta 32 m
MugakideakBeauvoisin, Bernis, Générac eta Milhaud
Demografia
Biztanleria2.253 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 1.196 (%52,1) (%47,9) 1.100 alt_right
Dentsitatea239 bizt/km²
aubord.fr

Aubòrn (okzitanieraz Aubòrn, frantsesez eta ofizialki: Aubord) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Gard departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 2.253 biztanle zituen 9,4 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Beauvoisin, Bernis, Générac eta Milhaud.

Mapa
Aubord eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
AubordAubord
Població amb 3021 habitants (2000)Bernis (2,4 km)
Població amb 3873 habitants (2000)Uchaud (3,5 km)
Població amb 5578 habitants (2000)Milhaud (3,8 km)
Població amb 3717 habitants (2000)Générac (4,3 km)
Població amb 3335 habitants (2000)Beauvoisin (4,5 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H3 zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 14,3 °C-koa da, 16,9 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 711 mm-koa da, urtarrilean 5,5 euri-egun eta uztailean 2,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Nîmes udalerrian dago, 13,4 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 15,6 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 734,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 44,4 °C-koa da, 2019ko ekainaren 28an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -14 °C-koa da, 1948ko otsailaren 23an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 14,9 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (24,7 °C) eta hotzena urtarrila (6,7 °C). Urteko prezipitazioa 720 mm-koa da; hilabeterik euritsuena iraila da (107 mm) eta lehorrena uztaila (26 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (14,1 °C) baino 1,6 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2018, 2022, 2023 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (16,3 °C) eta hotzena 1963 (13,1 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Aubòrn)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 6.7 7.3 10.7 13.6 17.7 22.1 24.7 24.1 19.6 15.4 10.3 7.2 14.9
Pilatutako prezipitazioa (mm) 62 39 45 67 51 38 26 39 107 96 96 55 720
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (14,1 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,7+0,1+1,2+1,1+1,2+1,6+1,2+1,5+0,2+0,5+0,8+0,7
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (14,1 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea050010001500200025001750180018501900195020002050BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 1.100 gizon, 1.196 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.45
 
95+
 
0.00
2.45
 
90-94
 
0.42
0.45
 
85-89
 
2.01
2.64
 
80-84
 
1.84
4.36
 
75-79
 
5.60
4.36
 
70-74
 
3.18
9.00
 
65-69
 
7.27
5.36
 
60-64
 
8.36
4.18
 
55-59
 
6.19
7.36
 
50-54
 
7.94
8.00
 
45-49
 
7.94
6.91
 
40-44
 
7.53
5.27
 
35-39
 
6.35
5.18
 
30-34
 
4.85
3.82
 
25-29
 
2.09
5.18
 
20-24
 
5.18
7.00
 
15-19
 
7.44
7.09
 
10-14
 
8.03
5.55
 
5-9
 
4.10
5.36
 
0-4
 
3.68
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Aubord udalerrian 2.253 biztanle zeuden eta 962 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,34 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren (% 30,5). Kide bakarreko elkarbizitza-unitateak % 23,9 ziren, Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

2.253biztanle
962elkarbizitza-unitate
2,34lagun elkarbizitza-unitateko
724familia
Udalerria
% 27
% 30
% 16
% 24
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 724 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (299). Guraso bakarreko 162 familietatik 132etan ama zen guraso bakarra. 350 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 204k seme-alaba bakarra zuten etxean, 142k bi, eta 28k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 263 bikoteetatik 16tan (% 6,1) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

299
263
162
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean350
Seme-alaba bat204
Bi seme-alaba142
Hiru seme-alaba22
Lau edo gehiago6

15 urte edo gehiago zituzten 1.910 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 2,0 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 32,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 84,8).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 2
25-39% 9
40-54% 7
55-64% 10
65-79% 22
80 +% 32
Bikotean bizi da
15-24% 3
25-39% 64
40-54% 79
55-64% 85
65-79% 76
80 +% 50

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 50,1 ezkonduta zegoen, eta beste % 15,4 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 8,8 izatezko bikotean eta % 6,6 PACS bidez lotuta). % 22,8 ezkongabeak ziren, % 5,9 alargunak eta % 5,8 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 50,1
Ezkongabea% 22,8
Izatezko bikotean% 8,8
PACS bidez lotuta% 6,6
Alarguna% 5,9
Dibortziatuta% 5,8

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 32,5), erdi-mailako lanbideak (% 22,8), enplegatuak (% 17,3), eskulangileak (% 12,2). Talde nagusia (erretiratuak, % 32,5) Gard departamenduko batez bestekoaren (% 34,7) azpitik dago. 16 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 1,7).[10]

Udalerria
% 23
% 17
% 12
% 33
Gard
% 9
% 15
% 15
% 12
% 35
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 1.016 etxebizitza zeuden. Horietatik 957 egoitza nagusi ziren, 19 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 40 hutsik zeuden. Etxebizitza gehienak etxeak ziren (899), eta apartamentuak gutxi ziren (108). Egoitza nagusietatik 744 beren jabearen bizilekuak ziren, 193 alokairuan zeuden, 22 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 20 doan lagata.[11]

1.016etxebizitza
957egoitza nagusi
899etxe
108apartamentu

Etxebizitza multzoa

957
Egoitza nagusia (957)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (19)Hutsik (40)

Etxe mota

899
108
Etxea (899)Apartamentua (108)

Jabetza egoera

744
193
Jabeak (744)Alokairuan (193)HLM (22)Doan lagata (20)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (430).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik25
1919-194512
1946-197047
1971-1990430
1991-2005324
2006-2020113

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (494). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (541 etxebizitzatan). 799 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 385 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 538tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela2
2 gela45
3 gela103
4 gela313
5 gela edo gehiago494

Berogailu mota

302
541
96
Gas sarea (302)Fuel-olioa (11)Elektrizitatea (541)Gas botila (6)Bestelakoak (96)

Aparkalekua eta ibilgailuak

799aparkalekua
385ibilgailu 1
538ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 1.385 biztanleetatik 1.104 aktibo ziren (% 79,7), horietako 997 lanean (% 72,0) eta 107 langabezian (aktiboen % 9,7).

1.38515-64 urteko biztanle
% 79,7aktibo
% 72,0lanean
% 9,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 51,0
25-54 urte% 94,3
55-64 urte% 66,3
Gizonak% 80,2
Emakumeak% 79,3

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 15,6
BEPC, brebeta% 12,8
CAP-BEP% 6,5
Batxilergoa% 11,9
Goi-mailako +2% 7,0
Goi-mailako +3/4% 5,5
Goi-mailako +5% 14,7

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 9,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

281 ez-aktibotik 118 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 42,0), 89 erretiraturik zeuden (% 31,7) eta 74 bestelako ez-aktibo ziren (% 26,3).

Ez-aktiboak

% 42
% 32
% 26
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 14
% 32
% 27
% 17
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 494 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 997 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

494enplegu udalerrian
% 81,2soldatapeko
% 19,0ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 27.220 eurokoa zen, eta biztanleen % 10 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

27.220 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 23.930 €
% 10,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 21,0

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 85 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 22 eraikuntza enpresak ziren, 18 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 4 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 2 finantziazio enpresak ziren, 4 higiezinen enpresak ziren, 6 zerbitzu enpresak ziren, 12 administrazio publikoko enpresak ziren eta 6 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 29 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 4 igeltseroak, 2 margolariak, 4 zurginak, 4 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 3 ile apaindegiak, 2 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 2 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak eta 1 harategia zen.[14]

2000. urtean Aubord udalerrian 26 nekazaritza-ustiategi zeuden, 684 hektarea erabiltzen.[15]

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra botika zen.

2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1922ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 4,0 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Nîmes-Courbessac », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009
  15. ↑ Exploitations agricoles

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Aubòrn&oldid=11340932"(e)tik eskuratuta