Edukira joan

Los Banhs de Balaruc

Wikipedia, Entziklopedia askea
Los Banhs de Balaruc
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboametropolitar Frantzia
Eskualdea Okzitania
Departamendua Hérault
Izen ofizialaBalaruc-les-Bains
Posta kodea34540
Geografia
Koordenatuak43°26′27″N 3°40′38″E / 43.4408°N 3.6772°E / 43.4408; 3.6772
Mapa
Azalera8,66 km²
Altitudea3 m, 0 m, 169 m eta 41 m
MugakideakFrontignan, Balaruc-le-Vieux eta Bouzigues
Demografia
Biztanleria7.139 (2023ko urtarrilaren 1a)
alt_left 3.906 (%54,7) (%45,3) 3.231 alt_right
Dentsitatea824 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuakVerdello
balaruc-les-bains.com eta ville-balaruc-les-bains.com

Los Banhs de Balaruc (okzitanieraz Los Banhs de Balaruc, frantsesez eta ofizialki: Balaruc-les-Bains) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Hérault departamenduan dago, Okzitania eskualdean. Azken erroldaren arabera 7.139 biztanle zituen 8,7 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Frontignan, Balaruc-le-Vieux eta Bouzigues.

Mapa
Balaruc-les-Bains eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Herri batzuen distantzia eta kokapen erlatiboa
Balaruc-les-BainsBalaruc-les-Bains
Població amb 1522 habitants (2000)Bouzigues (1,7 km)
Població amb 42972 habitants (2000)Sète (4,7 km)
Població amb 4644 habitants (2000)Poussan (5,2 km)
Població amb 2081 habitants (2000)Loupian (5,3 km)
Població amb 10336 habitants (2000)Mèze (5,9 km)

Klima

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

CNRSk 2010ean egindako Joly ikerketaren arabera, udalerriak klima mediterraneo garbia du[1]. Köppen-Geiger sailkapenaren arabera, Csa motakoa da: Mediterraneoko klima epela, uda bero eta lehorrarekin[2]. Météo-Franceren 2020ko tipologiaren arabera, udalerria klima mediterraneo du, eta Proventza eta Lengadoka-Roselloneko klima-eskualdean kokatuta dago (ezaugarri nagusiak: prezipitazio urriak udan; eguzkialdi oso ona (2600 ordu/urte); uda beroa (21,5 °C); haize gogorrak; laino gutxi)[3]. RE2020 araudiaren arabera, eraikuntza berrietarako, udalerria H3 zonan dago[4].

1971-2000 aldiko batez besteko urteko tenperatura 15 °C-koa da, 16 °C-ko anplitude termikoarekin. Urteko batez besteko prezipitazio-metaketa 628 mm-koa da, urtarrilean 5,6 euri-egun eta uztailean 2,6 egun izanik[1]. 1991-2020 aldirako, hurbilen dagoen Météo-France estazioa Sète udalerrian dago, 5 km-ra, eta bertan neurtutako batez besteko urteko tenperatura 15,9 °C-koa da eta prezipitazio-metaketa 543,4 mm-koa delarik[5]. Estazio horretan erregistratutako tenperatura maximoa 41 °C-koa da, 2026ko uztailaren 8an lortua; tenperatura minimoa, berriz, -12 °C-koa da, 1956ko otsailaren 10an lortua[oh 1][5].

Météo-Franceren SIM analisiaren arabera, udalerriari dagokion sare-puntuan 1991–2020 aldiko urteko batez besteko tenperatura 15,3 °C-koa da.[oh 2] Hilabeterik beroena uztaila da (24,0 °C) eta hotzena urtarrila (7,9 °C). Urteko prezipitazioa 574 mm-koa da; hilabeterik euritsuena urria da (88 mm) eta lehorrena uztaila (15 mm).[6]

1959–2025 aldian, urteko batez besteko tenperaturak hamarkadako 0,30 °C-ko gorako joera izan du. Azken hamar urteak (2016–2025) 1961–1990 aldiko batez bestekoa (14,6 °C) baino 1,5 °C beroagoak izan dira. Seriako bost urte beroenak 2000tik aurrerakoak dira: 2014, 2022, 2023, 2024 eta 2025. Urterik beroena 2022 izan zen (16,8 °C) eta hotzena 1963 (13,5 °C).[6]

    Datu klimatikoak (Los Banhs de Balaruc)    
 Hila   Urt   Ots   Mar   Api   Mai   Eka   Uzt   Abu   Ira   Urr   Aza   Abe   Urtekoa 
Batez besteko tenperatura (ºC) 7.9 8.3 11.2 13.8 17.5 21.6 24.0 23.6 19.7 16.1 11.6 8.6 15.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 52 47 48 53 43 28 15 27 64 88 66 46 574
Iturria: Météo-France, SIM: 1991–2020 normalak, udalerriari dagokion sare-puntua
Berotze-marrak, 1959–2025
Marra bakoitza urte bat da; kolorea, urteko batez besteko tenperatura 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (14,6 °C).
195919922025
hotzagoabatez bestekoaberoagoa
Hileko batez besteko tenperatura: lehen eta orain
UrtOtsMarApiMaiEkaUztAbuIraUrrAzaAbe
+0,60,0+1,0+0,9+1,2+1,4+1,1+1,30,0+0,3+0,7+0,4
1961–19901991–2020Behekoa: aldea (°C). Eskala: 0 / 25 °C.
Urteko tenperaturaren anomalia, 1959–2025
°C, 1961–1990 aldiko batez bestekoarekiko (14,6 °C)
+3 °C−3 °C
195919922025
batez bestekoa baino beroagoahotzagoa

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:[7]

BiztanleriaUrtea010002000300040005000600070008000189019201950198020102040BiztanleriaBiztanleriaren eboluzioa Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022
Guztira: 3.231 gizon, 3.906 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
95+
 
0.90
0.62
 
90-94
 
1.56
2.82
 
85-89
 
4.28
4.24
 
80-84
 
4.40
4.55
 
75-79
 
6.86
7.83
 
70-74
 
9.70
7.99
 
65-69
 
7.63
6.25
 
60-64
 
5.43
7.37
 
55-59
 
7.25
8.29
 
50-54
 
5.56
6.10
 
45-49
 
8.01
4.21
 
40-44
 
4.79
4.70
 
35-39
 
3.89
5.32
 
30-34
 
5.30
3.44
 
25-29
 
2.46
3.74
 
20-24
 
3.10
5.01
 
15-19
 
6.09
5.94
 
10-14
 
3.35
6.56
 
5-9
 
6.35
5.01
 
0-4
 
3.10
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta[8].

Familiak eta etxeguneak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, Balaruc-les-Bains udalerrian 7.141 biztanle zeuden eta 3.444 elkarbizitza unitate[oh 3], hau da, 2,07 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 35,1), Metropolitar Frantziako batez bestekoaren azpitik (% 39,2).[10]

7.141biztanle
3.444elkarbizitza-unitate
2,07lagun elkarbizitza-unitateko
2.225familia
Udalerria
% 21
% 31
% 12
% 35
Metropolitar Frantzia
% 24
% 26
% 10
% 39
Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 2.225 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (1.077). Guraso bakarreko 425 familietatik 339etan ama zen guraso bakarra. 1.214 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 511k seme-alaba bakarra zuten etxean, 410k bi, eta 91k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 723 bikoteetatik 81tan (% 11,2) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.[10]

1.077
723
425
Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean1.214
Seme-alaba bat511
Bi seme-alaba410
Hiru seme-alaba71
Lau edo gehiago20

15 urte edo gehiago zituzten 6.191 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 4,2 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 43,9. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 55-64 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 72,7).[10]

Bakarrik bizi da
15-24% 4
25-39% 10
40-54% 12
55-64% 20
65-79% 27
80 +% 44
Bikotean bizi da
15-24% 8
25-39% 66
40-54% 72
55-64% 73
65-79% 70
80 +% 49

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 47,3 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,8 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,5 izatezko bikotean eta % 4,3 PACS bidez lotuta). % 20,8 ezkongabeak ziren, % 8,2 alargunak eta % 8,9 dibortziatuak.[10]

Ezkonduta% 47,3
Ezkongabea% 20,8
Izatezko bikotean% 10,5
Dibortziatuta% 8,9
Alarguna% 8,2
PACS bidez lotuta% 4,3

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 43,9), enplegatuak (% 17,6), erdi-mailako lanbideak (% 13,2), goi-mailako langileak (% 8,4). Talde nagusia (erretiratuak, % 43,9) Hérault departamenduko batez bestekoaren (% 30,6) gainetik dago. 5 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).[10]

Udalerria
% 8
% 13
% 18
% 44
Hérault
% 13
% 16
% 16
% 10
% 31
% 9
Metropolitar Frantzia
% 13
% 16
% 15
% 14
% 30
NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2023 erroldaren arabera, udalerrian 7.729 etxebizitza zeuden. Talderik handiena bigarren egoitza edo noizbehinkakoa ziren (4.197), 3.442 egoitza nagusiekin alderatuta eta 90 hutsik. Apartamentuak ziren nagusi (5.260), etxeak baino gehiago (2.454). Egoitza nagusietatik 2.237 beren jabearen bizilekuak ziren, 1.105 alokairuan zeuden, 447 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 100 doan lagata.[11]

7.729etxebizitza
3.442egoitza nagusi
2.454etxe
5.260apartamentu

Etxebizitza multzoa

3.442
4.197
Egoitza nagusia (3.442)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (4.197)Hutsik (90)

Etxe mota

2.454
5.260
Etxea (2.454)Apartamentua (5.260)

Jabetza egoera

2.237
1.105
447
Jabeak (2.237)Alokairuan (1.105)HLM (447)Doan lagata (100)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (1.256).[11]

Eraikuntza garaia

1919 aurretik103
1919-1945123
1946-1970374
1971-19901.256
1991-2005807
2006-2020779

Egoitza nagusien artean gehienek 4 gela zituzten (1.110). Elektrizitatea zen berogailu mota nagusia (1.861 etxebizitzatan). 2.551 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 1.754 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 1.334tan bi edo gehiago.[11]

Gela kopurua

1 gela113
2 gela431
3 gela700
4 gela1.110
5 gela edo gehiago1.088

Berogailu mota

1.276
1.861
Gas sarea (1.276)Fuel-olioa (80)Elektrizitatea (1.861)Gas botila (37)Bestelakoak (187)

Aparkalekua eta ibilgailuak

2.551aparkalekua
1.754ibilgailu 1
1.334ibilgailu 2+

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 3.912 biztanleetatik 2.901 aktibo ziren (% 74,2), horietako 2.503 lanean (% 64,0) eta 397 langabezian (aktiboen % 13,7).

3.91215-64 urteko biztanle
% 74,2aktibo
% 64,0lanean
% 13,7langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 39,7
25-54 urte% 91,7
55-64 urte% 55,4
Gizonak% 76,0
Emakumeak% 72,5

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 19,9
BEPC, brebeta% 18,8
CAP-BEP% 16,2
Batxilergoa% 14,5
Goi-mailako +2% 8,7
Goi-mailako +3/4% 6,9
Goi-mailako +5% 9,5

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 13,7). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

1.011 ez-aktibotik 359 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 35,5), 307 erretiraturik zeuden (% 30,4) eta 345 bestelako ez-aktibo ziren (% 34,1).

Ez-aktiboak

% 36
% 30
% 34
Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria[oh 4]

% 9
% 14
% 28
% 35
% 13
NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 2.267 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerriko biztanle landunak 2.503 ziren; beraz, udalerria langile-erakarlea da.[oh 5]

2.267enplegu udalerrian
% 78,1soldatapeko
% 21,9ez-soldatapeko
NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

2023 urtean, diru-sarreren mediana 26.450 eurokoa zen, eta biztanleen % 13 pobrezian bizi zen (bizimoduaren medianaren % 60tik behera).

26.450 €diru-sarreren mediana▲ Dep.: 24.280 €
% 13,0pobrezia-tasa▼ Dep.: % 21,0

Ekonomia jarduerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2007an zeuden 529 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 7 janari enpresak ziren, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 16 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 77 eraikuntza enpresak ziren, 125 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 13 garraio enpresak ziren, 61 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 9 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 15 finantziazio enpresak ziren, 50 higiezinen enpresak ziren, 32 zerbitzu enpresak ziren, 81 administrazio publikoko enpresak ziren eta 40 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.[12]

2009an zeuden norbanakoentzako 135 zerbitzu publikoetatik, 2 posta bulegoak ziren, 5 banku bulegoak, 1 funeraria, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 autoeskolak, 2 igeltseroak, 11 margolariak, 6 zurginak, 9 iturginak, 10 argiketariak, 2 eraikuntza enpresak, 14 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 37 jatetxeak, 16 higiezinen agentziak, 6 tintoreriak eta 7 apaindegiak.[13]

2009an zeuden 56 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 6 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 9 okindegiak, 1 harategi zen, 6 arraindegiak, 2 liburu dendak, 19 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 1 zapata-denda zen, 1 elektrotresna denda zen, 1 kirol-denda zen, 1 bitxi-denda zen eta 4 lore-dendak ziren.[14]

2000. urtean Balaruc-les-Bains udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.

Hezkuntza eta osasun ekipamenduak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2009an iraupen erdiko (jarraipen eta errehabilitazio) tratamenduetarako ospitale 1 eta 3 botika zegoen.

2009an 2 haur-eskola eta 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ Estazioko erregistroak 1949ko urtarrilaren 1an eta 2026ko irailaren 20an artekoak dira.
  2. ↑ Météo-Franceren SIM (Safran-Isba) analisiak Frantzia metropolitarra 8 km-ko sareta batean hartzen du. Hemengo balioak udalerriaren erditik 3,7 km-ra dagoen sare-puntukoak dira, ez estazio jakin batekoak. Serie hauek ez daude homogeneizatuta: estazio-sarearen aldaketek joera luzeetan eragina izan dezakete.
  3. ↑ INSEEren ménage kontzeptua (elkarbizitza-unitatea / etxegunea) etxebizitza berean bizi diren pertsonak dira, ahaidetuta egon edo ez. Famille kontzeptua (familia), aldiz, elkarbizitza-unitate BATEN BARRUAN dagoen bikote bat (seme-alabekin edo gabe) edo guraso bakar bat da. Kide bakarreko etxegune batek ez du familiarik: hortik dator udalerri bakoitzean elkarbizitza-unitate kopurua familia kopurua baino handiagoa izatea beti.
  4. ↑ Frantziako lanbide-sailkapen ofiziala (PCS) darabil: goi-mailako langileak zuzendariak eta goi-mailako lanbide intelektualak dira (ingeniariak, irakasle unibertsitarioak, medikuak...); erdi-mailakoak irakasleak, teknikariak eta erdi-mailako kudeatzaileak; enplegatuak bulego- eta zerbitzu-langileak (administrazio-langileak, saltzaileak...); eskulangileak eskulanezko lanbideak, kalifikatuak zein ez.
  5. ↑ Atal hau lantokiaren arabera neurtzen da, ez bizilekuaren arabera: udalerriko enplegu kopuruak eta bertako biztanle langileen kopuruak ez datoz bat.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. 1 2 (Frantsesez) Joly, Daniel; Brossard, Thierry; Cardot, Hervé; Cavailhes, Jean; Hilal, Mohamed; Wavresky, Pierre. (2010-06-18). «Les types de climats en France, une construction spatiale» Cybergéo : revue européenne de géographie 501  doi:10.4000/cybergeo.23155..
  2. ↑ (Frantsesez) Dubreuil, Vincent. (2022-02). «Le changement climatique en France illustré par la classification de Köppen» La Météorologie 116  doi:10.37053/lameteorologie-2022-0012..
  3. ↑ (Frantsesez) Le climat en France hexagonale et Corse. .
  4. ↑ (Frantsesez) Réglementation environnementale RE2020. 2020-11-18.
  5. 1 2 (Frantsesez) Station Météo-France « Sete », fiche climatologique. .
  6. 1 2 (Frantsesez) Données changement climatique - SIM quotidienne. Météo-France.
  7. ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
  8. ↑ «Population selon le sexe et l'âge quinquennal de 1968 à 2022 (1990 à 2022 pour les DOM) | Insee» www.insee.fr (kontsulta data: 2026-07-27).
  9. ↑ (Frantsesez) «Naissances de 2008 à 2025» Insee (kontsulta data: 2016ko abuztuaren 10a).
  10. 1 2 3 4 5 (Frantsesez) «Couples-Familles-Ménages en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  11. 1 2 3 (Frantsesez) «Logement en 2023» Recensement de la population (INSEE).
  12. ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
  13. ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
  14. ↑ Nombre d'équipements et de services dans le domaine du commerce en 2009

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Los_Banhs_de_Balaruc&oldid=11336468"(e)tik eskuratuta