پرش به محتوا

کوشک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
نگاره‌ای از یکی از کوشک‌های باغ فین در کاشان.

کوشک یا کلاه‌فرنگی، گونه‌ای پاویون است که در فضای باز و مشجر قرار دارد. تمام اطراف یا برخی اطراف آن باز است. این نوع معماری سلطنتی در ایران، امپراتوری عثمانی و شبه‌قاره هند دیده می‌شود.[۱][۲]

ریشه‌شناسی

[ویرایش | اشتراک‌گذاری]

کیوسک برگرفته از واژه فارسی میانهٔ کوشک است[۳] و علاوه بر این نوع معماری، به اتاقکی گفته می‌شود که در اماکن عمومی قرار داده می‌شود و فروشندهٔ کالا یا ارائه‌دهنده اطلاعات در آن به مراجعان خدمات‌رسانی می‌کند.

کیوسک (kiosque) به معنای باجه فروش، واژه‌ای است که از فرانسوی وارد فارسی شده و خود در اصل کوشک فارسی است که از طریق ترکی به زبان‌های اروپایی رفته است.

واژهٔ «باجه» برابر نهاده و مصوبه فرهنگستان زبان فارسی گیشه فرانسوی است. این واژه تلفظی است از واژه بازه که به معنی روزنه و محفظهٔ پنجره‌دار است[۴] و هنوز در زبان تاتی در معنی روزنه استفاده دارد. به کیوسک‌های تلفن، باجه تلفن نیز گفته می‌شود. به باجه‌های فروش بلیط سینما، بیشتر گیشه می‌گویند و به باجه‌هایی که برای فروش موادغذایی و مطبوعات است، دَکّه نیز گفته می‌شود.

  1. ↑ ویکی انگلیسی
  2. ↑ فرهنگ معین
  3. ↑ «kiosk». Online Etymology Dictionary.
  4. ↑ لغت‌نامهٔ دهخدا بایگانی‌شده در ۶ دسامبر ۲۰۲۴ توسط Wayback Machine، سرواژهٔ باجه.