Prějdti k sodržanju

Aleksandr Hilferding

Izvor: Vikipedija
Aleksandr HilferdingГильфердинг (1831–1872)

Aleksandr Fjodorovič HilferdingГильфердинг (rus.: Александр Фёдорович Гильфердингněm.: Alexander Hilferding); urodil se 14. julija [po starom stilju: 2. julija] 1831 g. v Varšavě, onogda v Kraljevstvu Poljskom, Rosijska imperija — umrěl 2. julija [po starom stilju: 20. junija] 1872 g. v Kargopolu, Arhangelska gubernija) byl rosijsky historik, jezykoznavec, etnograf, folklorist i diplomat němečskogo proizhodžen‌ja. On jest jedin iz najvidnějših slovjanofilov 19. stolětja i najlučše jest znajemy kako sbiratelj russkyh bylin na rosijskom sěveru, a takože kako avtor trudov o kašubah i slovincah i o Bosniji i Hercegovině.

Mladost i nauka

[praviti | praviti izvorny kod]

HilferdingГильфердинг rodil se v Varšavě v sěmji němečskogo proizhodžen‌ja. Studoval do 1852 g. na Imperatorskom moskovskom universitetu, kde zainteresoval se slovjanskoju filologijeju i historijeju Slovjanov.[1] Uže v mladosti on pokazal veliky interes k jezykam i kulturam vsih slovjanskyh narodov, čto pozdněje stalo osnovoju vsej jego naučnoj i publicističnoj dějateljnosti. V 1853 g., kratko poslě dokončen‌ja universiteta, on napisal esej pod zaglavjem «O srodstvu jezyka slovjanskogo s sanskritskym» – prvo sistematično, naučno sravnjen‌je medžu oboma jezykami.

Diplomatična i naučna dějateljnost

[praviti | praviti izvorny kod]

V 1852 g. HilferdingГильфердинг započel rabotu v Ministerstvu vněšnjih děl. V lětah 1856–1959 on služil kako rosijsky konsul v Sarajevu, Bosniji. Tam on mnogo putoval i, s pomočju hercegovinskogo monaha Prokopija Čokorila, sobral bogaty material o žitju, obyčajah i jezykah městnyh slovjanov, ktory pozdněje izdal v knigah pod zaglavjem «Bosna, Hercegovina i Stara Srbija», a takože v drugyh trudah.[2] V 1863 g. pomagal Nikolaju Miljutinu pri reformovan‌ju administracije Kraljevstva Poljskogo.

HilferdingГильфердинг takože izučal region kašubskogo Pomorja, kašubov, slovincev, jih historiju i jih jezyky. Na osnově svojej «Historije baltičskyh slovjan on byl izbrany členom-korrespondentom Peterburgskoj akademije nauk v 1856 g. V 1862 g. on izdal svoj znamenity trud o njih po zaglavjem «Ostatky slovjanov na južnom brěgu Baltijskogo morja». HilferdingГильфердинг byl aktivny slovjanofil i prědsědatelj peterburgskogo odděljen‌ja Slovjanskogo blagotvoriteljnogo komiteta.[3]

Sbiran‌je bylin na rosijskom sěveru

[praviti | praviti izvorny kod]

Najznamenitu rolju v historiji russkoj folkloristiky odigral HilferdingГильфердинг svojeju ekspedicijeju v Olonečskuju guberniju, v kraj Onežskogo jezera, v 1871 godu, kde on zapisal okolo 318 bylin od městnyh pěvcov. Tutoj sbor byl izdany pod imenem «Onežske byliny i stal jednym iz najvažnějših izvorov za izučen‌je russkogo epičnogo folklora.

Občeslovjanska azbuka

[praviti | praviti izvorny kod]

V 1871 godu HilferdingГильфердинг, ktory byl ubědženy panslavist, izdal v Peterburgu svoju knigu «Občeslovjanska azbuka s priložen‌jem obrazcev slovjanskyh narěčij», v ktoroj prědložil opyt jedinoobraznogo pisma za vse slovjanske jezyky, osnovanogo na russkom alfabetu, s obširnymi prikladami.[4] Tuta kniga takože sodrživaje jego vlastnu klasifikaciju slovjanskyh jezykov, ktoru kritikoval jezykoznavec Jan Baudouin de CourtenayЈан Бодуен де Куртене v svojej recenziji v Žurnalu Ministerstva narodnogo prosvěčen‌ja. Kniga byla izdana Slovjanskym blagotvoriteljnym komitetom, ktorogo prědsědateljem byl sam HilferdingГильфердинг. Srěd jezykoznavcev ona dobyla sdržanu ocěnu.

Smrt i naslědstvo

[praviti | praviti izvorny kod]

V 1872 godu HilferdingГильфердинг vratil se na sěver s cěljem prodolžiti svoje sbiran‌je folklora, ale v Kargopolu on zabolěl tifom i umrěl 2. julija 1872 goda, imajuči 40 lět. Prěd svojeju smrtju on planoval trudy o svezah medžu litovskym jezykom i sanskritom, ale tutoj trud ostal nedokončeny. Jegove sobrane byliny i naučne trudy do dnes sut važny izvor za slavistiku, folkloristiku i historiju slovjanskyh narodov.

Izbrane tvory

[praviti | praviti izvorny kod]
  1. ↑ Лавров, П. (1916). "Гильфердинг, Александр Федорович". Русский биографический словарь : в 25 томах (na russkom). 5. Москва: Издание Императорского Русского Исторического Общества. str. 195–204.
  2. ↑ Мельчакова, Ксения. "Александър Фьодорович Гилфердинг". SESDiva (na russkom).
  3. ↑ Bondarenko, Natalya Alexandrovna. "Slavic Themes in the Works of Scientist and Scholar of Slavic Studies A.F. Hilferding // Based on the Collection of A.F. Hilferding's Works "Russia and the Slavic People"" (PDF). Advances in Social Science, Education and Humanities Research (na anglijskom). Atlantic Press. 652: 361.
  4. ↑ Гильфердинг, А. (1871). Общеславянская азбука съ приложеніемъ образцовъ славянскихъ нарѣчій (na russkom). Санктпетербургъ: Типографія Императорской Академіи Наукъ.