Suseburg

Suseburg
Weschtsyte vu dr Suseburg Weschtsyte vu dr Suseburg
Entstehigsziit:	no 1230
Burgetyp:	Higelburg
Erhaltigszuestand:	Ruine
Ständischi Stellig:	Freiadligi
Ort:	Chander
Geografischi Lag:	47° 44′ 16,6″ N, 7° 41′ 19,7″ O47.7379583333337.6888055555556
Sausenburg (Baden-Württemberg) Sausenburg

D Suseburg (dt. Sausenburg) isch e Burgruine uf eme Bärgrucke 3500 m nerdli vu Chander im Landchreis Lörrach z Bade-Wirttebärg. Si isch friejer d Stammburg vu dr Herre vu Sausenberg gsi.

Lag

D Ruine lyt eschtlig vum Stadtdeil Sitzechlich, uf em 665 Meter hoche Susebärg. Eschtli dervu lyt d Gmei Malsburg-Marzell.

Gschicht

Am Aafang vum 12. Johrhundert hän d Herre von Kaltenbach (us em Dorf Chaltebach bi Malsburg-Marzell) Ländereie an s Chloschter St. Bläsi verchauft, wu dodermit in dr Bsitz vu dr Herrschaft Susebärg chuu isch. St. Bläsi het wyteri Probschteie z Bürgle, z Sitzechilch un z Weitenau errichtet, eme Ortsdeil vu Steine, wu as eis vu dr wenige Barockschlesser z Sidbade hite no s Schloss Bürgle (Schlienge bi Schallsinge) stoht.

Anne 1232 hän d Markgrofe vu Hachberg, wu scho d Vogtei iber di sanktbläsische Propschteie Bürgle un Sitzechilch gha hän, d Herrschaft Susebärg vum Chloschter St. Bläsi gchauft. Si hän d Burg Suseburg fir d Sicherig vum Biet böue loo un sin ab 1246 do gwohnt. In däm Johr, 1246, isch dr Burg au s erscht Mol gnännt woren as Susenburc. In dr Erbdeilig unter dr Markgrofe vu Hachberg het dr Markgraf Rudolf I. di sidlige Biet iberchuu un isch 1306 zum Begrinder vu dr Hachberg-Susebärger Linie wore. Är isch mit dr Agnes von Rötteln ghyrote gsi un het anne 1315 vum Liuthold II. von Rötteln, ihrem Unkel un letschtem männlige Verdrätter vu syym Gschlächt, d Herrschaft Röttle iberchuu. In dr Zyt derno hän d Markgrofe ihre Sitz uf d Burg Röttle verlageret, d Suseburg isch vu Vegt verwaltet wore.

Des isch dr erscht Schritt gsi in dr Entwicklig vu dr „Obere Markgrofschaft“, eme spetere „Markgreflerland“. Dr negscht Schritt isch am 8. Septämber 1444 dr Chauf vu dr Herrschaft Badewyyler gsi vum Johann, em letschte Grof vu Fryybeg. Bim Ibergang an d Hauptlinie vu dr Markgrofe vu Bade anne 1503 het d „Landschaft“, di ständisch Verdrättig vum Land gegeniber em Firscht, e wichtigi Roll gspilt, des cha mer as Beleg sähne fir d Konsolidierig vum Land un s Zämmegherigkeitsgfiel vu dr drej Herrschafte Röttle, Susebärg un Badewyyler.

D Burg isch anne 1678 im Holländische Chrieg vu dr Armee vum franzesische Marschall Crequi gschlisse wore.

Im 19. Johrhundert isch d Suseburg wider deilwyys instandgsetzt wore un nonemol anne 1960.

Aalag

Hite sin vum friejere Burgbärg no ne alte Ringwall mit 2 m Durmässer, e 18 m hoche Bärgfrid mit 7,8 m Durmässer un ere 2,2, m starke Muure un einzelni Muurräscht vu dr Burgruine erhalte.

• 
  Arthur Hauptmann: Zeichnig vu dr Suseburg
• 
  Wappe vu dr Markgrofe von Hachberg um 1444
• 
  Blick vum Durm uf dr Burghof

Literatur

• Bernhard Winterhalter: Die Sausenburg, Ursprung des Markgräflerlands. Die Markgrafen als Namensgeber. In: Badische Heimat, Heft 3/2024, S. 399–406
• Andreas Haasis-Berner, Bertram Jenisch: Frühe Burgen in Südbaden. Sonderdruck aus: Marburger Arbeitskreis für europäische Burgenforschung e. V. (Hrsg.), Neues zur Burgenerfassung und Burgenforschung in Baden-Württemberg. Beiträge zur Tagung in Esslingen am Neckar 10. bis 12. November 2016. Europäisches Correspondenzblatt für interdisziplinäre Castellogie Band 4, S. 111–136, Radebeul, 2018; hier S. 124; www.academia.edu
• Matthias Heiduk: Kandern (LÖ). In: Alfons Zettler, Thomas Zotz: Die Burgen im mittelalterlichen Breisgau, II. Südlicher Teil: Halbband A-K. Jan Thorbecke Verlag, Ostfildern 2009, ISBN 978-3-7995-7366-5, S. 332–342. Volltext als PDF.
• Franz Xaver Kraus: Die Kunstdenkmäler des Großherzogthums Baden, Tübingen und Leipzig, 1901, Fünfter Band – Kreis Lörrach; S. 140–142; uni-heidelberg.de
• Eduard Christian Martini: Sausenburg. In: Schau-ins-Land, Band 3 (1876), S. 93–97; online bei UB Freiburg
• Albert Eisele: Die Sausenburg. In: Das Markgräflerland, Heft 2/1962, S. 37–38; Digitalisat der UB Freiburg
• Friedrich-Wilhelm Krahe: Sausenburg. In: Burgen des deutschen Mittelalters – Grundriss-Lexikon. Sonderausgabe. Flechsig Verlag, Würzburg 2000, ISBN 3-88189-360-1, S. 531.
• Werner Meyer: Burgen von A bis Z – Burgenlexikon der Regio. Herausgegeben von den Burgenfreunden beider Basel aus Anlass ihres 50-jährigen Bestehens. Druckerei Klingental, Basel 1981, S. 30–32. Mit einer detaillierten Skizze und Beschreibung.
• Christian Adolf Müller: Sausenburg und Nachbarschaft. In: Das Markgräflerland, 1973, Sonderheft Burgen und Schlösser, S. 12–16; Digitalisat der UB Freiburg
• Arthur Hauptmann: Burgen – einst und jetzt. Burgen und Burgruinen in Südbaden und angrenzenden Gebieten. Band 1. Verlag Südkurier, Konstanz 1984, ISBN 3-87799-040-1 (4. Auflage 1990). (Der Wind saust um die Sausenburg, S. 136–139)

Weblink

 Commons: Sausenburg – Sammlig vo Multimediadateie

• Gschichte vu dr Suseburg uf alemannische-seiten.de
• Grundriss vu dr Suseburg uf burgenwelt.de
• D Suseburg uf badischewanderungen.de
• Gschicht vum Markgreflerland
• Burge im Landchreis Lörrach uf burgeninventar.de

Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vu dere Version vum Artikel „Sausenburg“ vu de dütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.