Alió
| Alió | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Kataluniako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Tarragonako probintzia | ||||||||||
| Eremu funtzionala | Camp de Tarragona | ||||||||||
| Eskualdea | Alt Camp | ||||||||||
| Alkatea | Francesc Jofre Vallvé | ||||||||||
| Izen ofiziala | Alió | ||||||||||
| Posta kodea | 43813 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 43010 | ||||||||||
| Herriburua | Alió | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°17′46″N 1°18′28″E / 41.296111111111°N 1.3077777777778°E | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 7,3 km² | ||||||||||
| Altitudea | 263 m | ||||||||||
| Mugakideak | Bràfim, Puigpelat, Valls, Vila-rodona eta El Pla de Santa Maria | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 496 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 68 bizt/km² | ||||||||||
| Etxebizitzak | 33 | ||||||||||
| Matrikula | T | ||||||||||
| Hizkuntza ofiziala | katalan | ||||||||||
| alio.cat | |||||||||||
Alió Kataluniako udalerria da, Alt Camp eskualdean eta Tarragonako probintzian dagoena. Azken erroldaren arabera 496 biztanle zituen 7,3 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Bràfim, Puigpelat, Valls, Vila-rodona eta El Pla de Santa Maria.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 245 gizon, 254 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 29,3 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 32,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 7,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 9,6 —probintzian % 23,7—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 48 biztanleren artean, gehienak Afrikan jaioak dira (% 47,9)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Maroko, Errumania, Bulgaria dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 262 etxebizitza zeuden: 168 (% 64,1) nagusiak eta 94 (% 35,9) ez-nagusiak.[4]
Etxebizitza multzoa
Tarragonako mapa
Guztira 168 etxegune zeuden, eta horietatik 29 (% 17,3) pertsona bakarrekoak ziren.[5]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 408 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 32,4 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 25,0; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 36,3; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 6,4.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 30,5 zen 2021ean eta % 32,4 2024an; beraz, 1,8 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 8,2 izatetik % 6,4 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 36,1 ziren, eta gizonen artean % 28,5; 7,6 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 6,3 eta gizonen % 6,5 ziren.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 132 | % 32,4 | 57 | % 28,5 | 75 | % 36,1 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 102 | % 25,0 | 47 | % 23,5 | 55 | % 26,4 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 148 | % 36,3 | 83 | % 41,5 | 65 | % 31,3 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 26 | % 6,4 | 13 | % 6,5 | 13 | % 6,3 |
| Guztira | 408 | % 100,0 | 200 | % 100,0 | 208 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 30,5 | % 24,4 | % 36,9 | % 8,2 | 390 |
| 2022 | % 32,4 | % 22,9 | % 37,4 | % 7,3 | 398 |
| 2023 | % 31,9 | % 24,1 | % 36,4 | % 7,6 | 407 |
| 2024 | % 32,4 | % 25,0 | % 36,3 | % 6,4 | 408 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.533 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 39.607 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.296 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 20.650 euro zen. Errenta gordina 17.565 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 62,1[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 18,9), beste diru-sarrerak (% 12,6), langabezia-prestazioak (% 1,3), beste prestazioak (% 5,1).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 25,9 da, probintziakoaren (30,8;
Tarragonako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,3 da, probintziakoaren (2,7;
Tarragonako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Alió udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 243 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 60,4; gainerako % 39,6 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 64,1 zen eta emakumezkoena % 56,9; langabezia-tasa, aldiz, % 7,9 eta % 11,2 zen, hurrenez hurren.[10]
Okupatuen kopurua 217 zen 2023ean, 2021eko 197etik gora.[11] Emakumeek okupatuen % 48,8 osatzen dute, eta gizonek % 51,2.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 220 | % 54,7 | 117 | % 59,1 | 103 | % 50,5 |
| Langabeak | 23 | % 5,7 | 10 | % 5,1 | 13 | % 6,4 |
| Inaktiboak | 159 | % 39,6 | 71 | % 35,9 | 88 | % 43,1 |
| Guztira | 402 | % 100,0 | 198 | % 100,0 | 204 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 62,7), industria (% 18,0), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 12,9) eta eraikuntza (% 6,5).[11]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 49,8; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 29,5), eta oinarrizko okupazioak % 12,0.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 50,5 eta emakumeen % 49,1).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 64 | % 29,5 | 26 | % 23,4 | 38 | % 35,8 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 108 | % 49,8 | 56 | % 50,5 | 52 | % 49,1 |
| Oinarrizko okupazioak | 26 | % 12,0 | 16 | % 14,4 | 10 | % 9,4 |
| Ez dago jasota | 19 | % 8,8 | 13 | % 11,7 | 6 | % 5,7 |
| Guztira | 217 | % 100,0 | 111 | % 100,0 | 106 | % 100,0 |
Okupatuen % 77,4 besteren konturako langileak dira, eta % 22,6 norberaren konturakoak.[13]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 49 | % 22,6 | 36 | % 32,4 | 13 | % 12,3 |
| Besteren kontura | 168 | % 77,4 | 75 | % 67,6 | 93 | % 87,7 |
| Guztira | 217 | % 100,0 | 111 | % 100,0 | 106 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 41 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 530 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 7,3 km² denez, NAE lurraldearen % 72,6 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 74,3 arbolak (394 ha, 41 ustiategitan), % 25,6 lur goldagarria (136 ha, 29 ustiategitan), norberaren kontsumorako baratzeak (0,32 ha, 9 ustiategitan) eta larre iraunkorrak (0,07 ha, ustiategi batean)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 291 gidari zeuden erroldatuta: 159 gizon (% 54,6) eta 132 emakume (% 45,4)[16]. Biztanleen % 58,3 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 450 ibilgailuk osatzen zuten: 286 turismo, 55 motozikleta, 43 kamioi, 37 furgoneta eta 14 ziklomotor[16]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 573 turismokoa zen, probintziako (509) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 12 urtekoa zen; turismoen % 9,8k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 16,4k 25 urte baino gehiago[16]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 52 gasolinazko zen eta % 47,5 diesel; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,2; probintzian % 1,2). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4,9k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 35,5k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Tarragona.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Tarragona.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Tarragona.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Tarragona.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Tarragona.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q983582.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Tarragona.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Katalanez) Alióko udalaren webgunea.
| Alt Campeko udalerriak | ||
|---|---|---|
|
Aiguamúrcia • Alcover • Alió • Bràfim • Cabra del Camp • Figuerola del Camp • els Garidells • la Masó • el Milà • Montferri • Mont-ral • Nulles • el Pla de Santa Maria • el Pont d'Armentera • Puigpelat • Querol • la Riba • Rodonyà • el Rourell • Vallmoll • Valls • Vilabella • Vila-rodona | ||
| Artikulu hau Kataluniako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

