Edukira joan

Jasa

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jasa
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Aragoi
Probintzia Huescako probintzia
Izen ofizialaJasa
Posta kodea22731
INEk ezarritako kodea22131
HerriburuaJasa
Geografia
Koordenatuak42°41′36″N 0°40′00″W / 42.6933°N 0.6668°W / 42.6933; -0.6668
Mapa
Azalera8,904673 km²
Altitudea944 m
MugakideakAragüés del Puerto eta Aísa
Demografia
Biztanleria90 (2025)
alt_left 36 (%40) (%60) 54 alt_right
Dentsitatea10 bizt/km²
MatrikulaHU
jasa.es

Jasa gaztelaniaz edo Chasa aragoieraz Huescako probintziaren ipar-mendebaldean dagoen udalerri txikia da, Jazetaniako eskualdean kokaturik. Anso, Aragues del Puerto eta Echoko ibarrarekin batera "Los Vallesko mankomunitatea" osatzen du.

Azken erroldaren arabera 90 biztanle zituen 8,9 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Aragüés del Puerto eta Aísa.

Mapa
Jasa eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea90100110120130200020052010201520202025JasaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 54 gizon, 36 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
0.00
 
95-99
 
5.56
1.85
 
90-94
 
2.78
1.85
 
85-89
 
0.00
5.56
 
80-84
 
2.78
9.26
 
75-79
 
5.56
7.41
 
70-74
 
5.56
9.26
 
65-69
 
2.78
20.37
 
60-64
 
25.00
12.96
 
55-59
 
5.56
1.85
 
50-54
 
11.11
1.85
 
45-49
 
13.89
1.85
 
40-44
 
5.56
3.70
 
35-39
 
2.78
1.85
 
30-34
 
5.56
0.00
 
25-29
 
2.78
3.70
 
20-24
 
0.00
9.26
 
15-19
 
0.00
7.41
 
10-14
 
0.00
0.00
 
5-9
 
2.78
0.00
 
0-4
 
0.00
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 42,2 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 39,2) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 16,7 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 1,1 —probintzian % 19,1—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Huescako mapa
Udal
Prob
Erki
Best
Udalerri berean · % 42,2Probintzia berean · % 17,8Erkidegoan · % 22,2Beste erkidegoa · % 16,7Estatutik kanpo · % 1,1
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 1 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 100)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Ekuador dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Amerika · % 100
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
0
Ekuador
1
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 216 etxebizitza zeuden: 47 (% 21,8) nagusiak eta 169 (% 78,2) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 8 plazarekin (4 plaza etxebizitzako).[5]

216etxebizitza
47etxegune
2etxebizitza turistiko (2026) Huescako mapa

Etxebizitza multzoa Huescako mapa

47
169
Etxebizitza nagusia (47)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (169)

Guztira 47 etxegune zeuden, eta horietatik 25 (% 53,2) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 125
2 pertsona7
3 pertsona7
4 pertsona6
5 edo gehiago2

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 88 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 30,7 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 19,3; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 39,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 10,2.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 36,0 zen 2021ean eta % 30,7 2024an; beraz, 5,4 puntu jaitsi zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 10,5 izatetik % 10,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 37,8 ziren, eta gizonen artean % 25,5; 12,3 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 10,8 eta gizonen % 9,8 ziren.

88biztanle 15 urte edo +, 2024
% 30,7goi-mailako ikasketak−5,4 puntu 2021etik mapa
% 10,2lehen hezkuntza edo gutxiago−0,2 puntu 2021etik mapa
% 10,2
% 39,8
% 19,3
% 30,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 10,2Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 39,8Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 19,3Goi-mailako ikasketak · % 30,7
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Huescako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Jasa, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak27% 30,713% 25,514% 37,8
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa17% 19,314% 27,53% 8,1
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)35% 39,819% 37,316% 43,2
Lehen hezkuntza edo gutxiago9% 10,25% 9,84% 10,8
Guztira88% 100,051% 100,037% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Jasa, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 36,0% 20,9% 32,6% 10,586
2022% 36,5% 20,8% 32,3% 10,496
2023% 38,7% 18,3% 34,4% 8,693
2024% 30,7% 19,3% 39,8% 10,288
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 20.096 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 41.857 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.090 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.250 euro zen. Errenta gordina 25.643 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 57,7[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 28,6), beste diru-sarrerak (% 11,9), langabezia-prestazioak (% 0,9), beste prestazioak (% 0,8).

58%
29%
12%
Soldata · % 57,7Pentsioak · % 28,6Langabezia · % 0,9Beste prestazioak · % 0,8Beste sarrerak · % 11,9
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 36 da, probintziakoaren (28,6; Huescako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (32,6) gainetik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,5; Huescako mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,9) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Jasa udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 43 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 49,4; gainerako % 50,6 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 4,7 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 42,0 zen eta emakumezkoena % 59,5; langabezia-tasa, aldiz, % 4,8 eta % 4,5 zen, hurrenez hurren.[11]

Okupatuen kopurua 46 zen 2023ean, 2021eko 42etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 50,0 osatzen dute, eta gizonek % 50,0.

46okupatu, 2023+% 9,5 2021etik
% 50,0emakumeak okupatuen artean
% 49,4jarduera-tasa, 2024
% 4,7langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 47,1
% 50,6
Okupatuak · % 47,1Langabeak · % 2,3Inaktiboak · % 50,6
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Jasa, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak41% 47,120% 40,021% 56,8
Langabeak2% 2,31% 2,01% 2,7
Inaktiboak44% 50,629% 58,015% 40,5
Guztira87% 100,050% 100,037% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 63,0), eraikuntza (% 15,2), industria (% 10,9) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 10,9).[12]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Huescako mapa
% 10,9
% 10,9
% 15,2
% 63,0
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 10,9Industria · % 10,9Eraikuntza · % 15,2Zerbitzuak · % 63,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 56,5; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 30,4), eta oinarrizko okupazioak % 10,9.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 65,2 eta emakumeen % 47,8).

% 30,4
% 56,5
% 10,9
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 30,4Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 56,5Oinarrizko okupazioak · % 10,9Ez dago jasota · % 2,2
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Jasa, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak14% 30,45% 21,79% 39,1
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak26% 56,515% 65,211% 47,8
Oinarrizko okupazioak5% 10,92% 8,73% 13,0
Ez dago jasota1% 2,21% 4,30% 0,0
Guztira46% 100,023% 100,023% 100,0

Okupatuen % 63,0 besteren konturako langileak dira, eta % 37,0 norberaren konturakoak.[14]

% 37,0
% 63,0
Norberaren kontura · % 37,0Besteren kontura eta beste egoera bat · % 63,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Jasa, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura17% 37,09% 39,18% 34,8
Besteren kontura29% 63,014% 60,915% 65,2
Guztira46% 100,023% 100,023% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 51 gidari zeuden erroldatuta: 29 gizon (% 56,9) eta 22 emakume (% 43,1)[15]. Biztanleen % 56,7 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 118 ibilgailuk osatzen zuten: 58 turismo, 19 furgoneta, 16 kamioi eta 6 motozikleta[15]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 644 turismokoa zen, probintziako (556) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 13,4 urtekoa zen; turismoen % 6,9k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 12,1k 25 urte baino gehiago[15]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 68,1 diesel zen eta % 31 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,8k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 41,6k ez zuen etiketarik[oh 2].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
29%
27%
42%
ECO · 2 (% 1,8)C etiketa · 33 (% 29,2)B etiketa · 31 (% 27,4)Etiketarik gabe · 47 (% 41,6)
Turismoak, adinaren arabera
16%
28%
38%
12%
< 4 urte · 4 (% 6,9)4–8 urte · 9 (% 15,5)8–15 urte · 16 (% 27,6)15–25 urte · 22 (% 37,9)≥ 25 urte · 7 (% 12,1)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Aragoiera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herrian Mendebaldeko aragoierazko hiztunak bizi dira, Aragüesino aldaera egiten dutenak.

Gastronomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerrian bakarrik "Bar chasa" izeneko jatetxe bat dago, jasako gastronomia aragoiko influentzia handia du eta ere bai, leku desberdinetako biztanle-udatiarrek daukaten gastronomia zabaltzen da. Gehienak Madriletik edo Euskal Herritik. [16]

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Huesca.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Huesca.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Huesca.tab.
  9. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Huesca.tab.
  10. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Huesca.tab (Wikimedia Commons).
  16. ↑ «Inicio - Ayuntamiento de Jasa» www.jasa.es (kontsulta data: 2026-06-07).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Aragoi
 Artikulu hau Aragoiko geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.