-eren
Uiterlijk
| Huidig bestand |
|---|
| 1.071 |
- -e·ren
- [A] van het oude meervoud -re (verwant aan het Duitse -er), waaraan een tweede meervoudsuitgang -en werd toegevoegd. De enkelvoudige variant is nog steeds te zien in bepaalde verbindingen, zoals kinderkamer en in de vorming van meervoudige verkleinwoorden kindertjes, radertjes; cognaat met Engels -ren in children [1]
- [B] voornamelijk van Frans of Middelfrans, soms Oudfrans, -er of -ier met doorgaans Romaanse werkwoorden, later ook met Duitse werkwoorden op -ieren of met Nederlandse werkwoorden; bij deze werkwoorden staat de klemtoon altijd op de uitgang -éren, een werkwoord als luieren behoort hier dus niet toe [2] [3]
[A] -eren
- vormt de meervoudsvorm van een kleine groep zelfstandige naamwoorden, zoals lam, gelid, been, kalf, rund, blad, rad, kind
[B] -éren
- deel van de infinitief van werkwoorden geleend van voornamelijk Franse werkwoorden die op -er eindigen, bijvoorbeeld informeren van het Franse informer.
Bij leenwoorden uit het latijn betekent dit dat er achter de Latijnse uitgang -ĕre, -ēre een n wordt geplaatst.
- Deze uitgangen lijken qua uitspraak [1.] of qua schrijfwijze [2.] op frequentatieve werkwoorden, die met -er zijn gevormd, zoals knipperen en peuteren.
B. enige woorden met dit achtervoegsel die nog moeten worden aangebracht
- antiquiseren
- ardoiseren
- asocialiseren
- assaisoneren
- asserteren
- azoteren
- baratteren
- bastioneren
- bostonneren
- christianiseren
- chronometreren
- cryoniseren
- dematerialiseren
- demedicaliseren
- deplaceren
- destigmatiseren
- disculperen
- dualiseren
- ebaucheren
- eclipseren
- elektrolyseren
- escamoteren
- esthetiseren
- etymologiseren
- europeaniseren
- exagereren
- exaspereren
- excerceren
- excideren
- exclaustreren
- exhumeren
- exileren
- eximeren
- expatriëren
- exterioriseren
- externaliseren
- extramuraliseren
- festonneren
- ficheren
- fiscaliseren
- focusseren
- fotometreren
- fragmentariseren
- frictioneren
- galonneren
- guillotineren
- halogeneren
- helleniseren
- hollandiseren
- hydrogeneren
- hypothetiseren
- ideologiseren
- incarneren
- influenceren
- instrumentaliseren
- instrumenteren
- interfolieren
- intermitteren
- jalonneren
- juridiseren
- konvooieren
- lineariseren
- lyofiliseren
- macadamiseren
- mathematiseren
- merceriseren
- metastaseren
- monetariseren
- monetiseren
- motoriseren
- mutualiseren
- mythologiseren
- neurotiseren
- opaliseren
- operationaliseren
- ornamenteren
- pakketteren
- palissaderen
- paraffineren
- paraisseren
- parametriseren
- parlementeren
- pelgrimeren
- perpendiculariseren
- petrificeren
- piloteren
- pirouetteren
- platineren
- pointilleren
- pontificeren
- poëtiseren
- prejudiciëren
- premediteren
- problematiseren
- proletariseren
- propaganderen
- proponeren
- prospereren
- psalmodiëren
- rabatteren
- radiograferen
- reaffecteren
- reassureren
- recepteren
- reciproceren
- redoubleren
- redresseren
- regionaliseren
- relokaliseren
- rembourseren
- renationaliseren
- renonceren
- rentabiliseren
- renvooieren
- repasseren
- reporteren
- resisteren
- resorberen
- responsabiliseren
- revaloriseren
- Roderen
- rolleren
- saluteren
- seksualiseren
- semantiseren
- serialiseren
- signaliseren
- solemniseren
- soutacheren
- spiraliseren
- spirantiseren
- stereotyperen
- stipendiëren
- stukeren
- surinamiseren
- syncoperen
- tectyleren
- teleguideren
- telescoperen
- televiseren
- terrasseren
- thematiseren
- theologiseren
- transiteren
- transmitteren
- transmuraliseren
- travesteren
- vandaliseren
- variabiliseren
- velouteren
- verbureaucratiseren
- veresthetiseren
- verjuridiseren
- vertechniseren
- verticaliseren
- viriliseren