Edukira joan

Marchamalo

Wikipedia, Entziklopedia askea
Marchamalo
Marchamalo
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela-Mantxa
ProbintziaGuadalajarako probintzia
AlkateaSergio Sierra (en) Itzuli
Izen ofizialaMarchamalo
Jatorrizko izenaMarchamalo
Posta kodea19180
INEk ezarritako kodea19171
HerriburuaMarchamalo
Geografia
Koordenatuak40°40′08″N 3°12′08″W / 40.668888888889°N 3.2022222222222°W / 40.668888888889; -3.2022222222222
Mapa
Azalera31,2 km²
Altitudea674 m
MugakideakGuadalajara, Cabanillas del Campo eta Fontanar
Demografia
Biztanleria8.714 (2025)
alt_left 4.310 (%49,6) (%50,4) 4.381 alt_right
Dentsitatea279 bizt/km²
MatrikulaGU
marchamalo.com

Marchamalo Guadalajarako udalerria da, Campiña de Guadalajara eskualdean dagoena.

Azken erroldaren arabera 8.714 biztanle zituen 31,2 km²-ko azaleran.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Guadalajara, Cabanillas del Campo eta Fontanar.

Mapa
Marchamalo eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea400050006000700080009000200020052010201520202025MarchamaloBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 4.381 gizon, 4.310 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.02
 
100+
 
0.05
0.11
 
95-99
 
0.23
0.30
 
90-94
 
0.77
0.94
 
85-89
 
1.09
1.26
 
80-84
 
1.67
1.94
 
75-79
 
2.23
2.99
 
70-74
 
3.06
4.75
 
65-69
 
4.76
5.84
 
60-64
 
5.55
5.71
 
55-59
 
6.82
6.78
 
50-54
 
6.47
10.07
 
45-49
 
9.21
9.91
 
40-44
 
10.46
8.19
 
35-39
 
8.05
6.80
 
30-34
 
6.33
5.71
 
25-29
 
4.97
4.95
 
20-24
 
5.31
5.57
 
15-19
 
5.27
6.96
 
10-14
 
6.73
6.30
 
5-9
 
6.73
4.91
 
0-4
 
4.25
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 17 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 27,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 22,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 18,5 —probintzian % 21,9—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Guadalajarako mapa
Udal
Prob
Best
Esta
Udalerri berean · % 17Probintzia berean · % 39,6Erkidegoan · % 2,4Beste erkidegoa · % 22,6Estatutik kanpo · % 18,5
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 1.604 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 50,2)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Errumania, Peru, Maroko dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Afri
Amerika · % 50,2Europa · % 26,5Afrika · % 20,6Asia · % 2,6Ozeania · % 0,1
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
136
Errumania
151
116
Peru
122
131
Maroko
99
97
Kolonbia
119
74
Aljeria
9
31
Dominikar Errepublika
37
28
Ekuador
40
30
Venezuela
34
14
Bulgaria
21
15
Argentina
18
17
Kuba
16
11
Ukraina
11
11
Txina
10
9
Brasil
10
12
Alemania
3
7
Frantzia
8
7
Portugal
6
4
Polonia
8
5
Nikaragua
5
5
Txile
5
4
Honduras
5
6
Ameriketako Estatu Batuak
1
4
Uruguai
3
3
Nigeria
2
3
Italia
1
3
Moldavia
1
4
Pakistan
0
3
Suitza
1
1
Belgika
2
0
Bolivia
3
1
Ginea Ekuatoriala
2
2
Herbehereak
1
1
India
2
1
Paraguai
2
0
Filipinak
2
2
Ginea
0
1
Mexiko
1
1
Senegal
1
1
Erresuma Batua
0
0
Errusia
1
1
Mali
0
1
Norvegia
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 3.528 etxebizitza zeuden: 2.921 (% 82,8) nagusiak eta 607 (% 17,2) ez-nagusiak.[4] Kontsumo elektrikoaren arabera, 273 (% 7,7) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 385 (% 10,9) hutsik zeuden.[5]

3.528etxebizitza
2.921etxegune
385hutsik (% 10,9)

Etxebizitza multzoa Guadalajarako mapa

2.921
607
Etxebizitza nagusia (2.921)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (607)

Erabilera-intentsitatea (kontsumo elektrikoa) Guadalajarako mapa

2.870
385
Okupatuak (2.870)Noizbehinkakoak (273)Hutsik (385)

Guztira 2.921 etxegune zeuden, eta horietatik 637 (% 21,8) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 1637
2 pertsona793
3 pertsona678
4 pertsona585
5 edo gehiago228

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 6.890 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 31,2 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 24,9; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 31,2; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 12,7.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 28,8 zen 2021ean eta % 31,2 2024an; beraz, 2,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 14,8 izatetik % 12,7 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 34,2 ziren, eta gizonen artean % 28,2; 6,0 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 13,6 eta gizonen % 11,9 ziren.

6.890biztanle 15 urte edo +, 2024
% 31,2goi-mailako ikasketak+2,4 puntu 2021etik mapa
% 12,7lehen hezkuntza edo gutxiago−2,1 puntu 2021etik mapa
% 11,1ikasten ari dira, 2024
% 12,7
% 31,2
% 24,9
% 31,2
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 12,7Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 31,2Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 24,9Goi-mailako ikasketak · % 31,2
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Guadalajarako mapa

Xeheago, goi-mailako ikasketak zituztenen % 59,6 unibertsitate-tituludunak ziren (gradua, diplomatura, lizentziatura, masterra edo doktoretza), eta % 40,4 goi-mailako lanbide-heziketakoak. Guztira, 37 pertsonak zuten doktore-titulua. Bigarren etapakoen artean, batxilergoa zutenak % 52,3 ziren, eta erdi-mailako lanbide-heziketa zutenak % 47,7. Ikasketarik gabekoak, azkenik, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 2,8 ziren.[7]

Ikasketa-maila xehatua
Ikasketarik gabe
% 2,8
Lehen hezkuntza
% 10,0
DBH eta antzekoak
% 31,2
Batxilergoa
% 13,0
Erdi-mailako LH
% 11,9
Goi-mailako LH
% 12,6
Graduak (≤240 ECTS), diplomaturak
% 9,9
Graduak (>240 ECTS), lizentziaturak
% 5,4
Masterrak eta espezialitateak
% 2,8
Doktoretzak
% 0,5
Ehunekoak 15 urte edo gehiagoko biztanle guztien gainekoak dira; koloreak goiko barrako lau maila nagusiei dagozkie.
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Marchamalo, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak2.150% 31,2968% 28,21.182% 34,2
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa1.715% 24,9866% 25,2849% 24,5
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)2.148% 31,21.190% 34,7958% 27,7
Lehen hezkuntza edo gutxiago877% 12,7407% 11,9470% 13,6
Guztira6.890% 100,03.431% 100,03.459% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Marchamalo, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 28,8% 25,1% 31,3% 14,86.404
2022% 30,1% 24,9% 31,2% 13,76.530
2023% 30,6% 25,2% 30,9% 13,26.719
2024% 31,2% 24,9% 31,2% 12,76.890

Ikasten ari direnak

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 11,1 ikasten ari zen (768 pertsona).[8] Ikasten ari zirenetatik, % 47,3 goi-mailako ikasketetan zebilen, % 28,0 batxilergoan, % 16,3 erdi-mailako lanbide-heziketan eta % 7,2 DBHn edo antzekoetan. Sexuaren arabera, ikasten ari ziren emakumeen % 50,4 goi-mailako ikasketetan zebilen, eta gizonen % 43,7; erdi-mailako lanbide-heziketan, aldiz, gizonen % 18,0 eta emakumeen % 14,8. Adinaren arabera, 15–19 urtekoen % 88,5 ikasten ari zen, 20–24 urtekoen % 46,1 eta 25–29 urtekoen % 12,0; 30 urtetik gorakoen artean, berriz, % 2,5 baino ez.[9] 20–24 urtekoen artean, emakumeen % 43,2 ari zen goi-mailako ikasketak egiten, eta gizonen % 32,9.

Ikasten ari direnak, adin-taldeka
15–19 urte
% 88,5
20–24 urte
% 46,1
25–29 urte
% 12,0
30–34 urte
% 7,2
35–39 urte
% 5,7
40–44 urte
% 2,7
45–49 urte
% 2,2
50–54 urte
% 1,3
55 urte edo +
% 0,5
Egiten ari diren ikasketa-maila
Maila zehaztu gabe
% 1,0
Goi-mailako ikasketak
% 47,3
Erdi-mailako LH
% 16,3
Batxilergoa
% 28,0
DBH eta antzekoak
% 7,2
Lehen hezkuntza edo beheragokoa
% 0,3
Ezkerrean, adin-talde bakoitzean ikasten ari direnen ehunekoa; eskuinean, ikasten ari direnen banaketa mailaren arabera (2024).

Jaiolekuaren arabera

2024an, 15 urte edo gehiagoko biztanleen % 81,0 estatuan jaio zen, eta % 19,0 atzerrian.[7] Ikasketa-egituran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 30,2 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 9,6; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 19,3 eta % 21,9, hurrenez hurren. Estatuan jaiotako emakumeen artean, goi-mailako ikasketak zituztenak % 36,4 ziren eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 11,2; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 25,0 eta % 23,3, hurrenez hurren.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 30,2
Goi-mailakoak
% 19,3
% 22,7
Batx. / erdi LH
% 36,4
% 37,4
DBH
% 22,4
% 9,6
Lehen H. edo gutx.
% 21,9
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 36,4
Goi-mailakoak
% 25,0
% 21,9
Batx. / erdi LH
% 35,4
% 30,5
DBH
% 16,3
% 11,2
Lehen H. edo gutx.
% 23,3
Ehuneko bakoitza jatorri- eta sexu-taldearen barnekoa da (2024).

Ikasten ari zirenei dagokienez, 2024an estatuan jaiotako 15 urte edo gehiagokoen % 12,4 ari zen ikasten, eta atzerrian jaiotakoen % 5,8.[8] Ikasten ari zirenen artean, goi-mailako ikasketetan zebiltzanak % 47,4 ziren estatuan jaiotakoetan eta % 46,1 atzerrian jaiotakoetan. Konparazio hauek ez daude adinaren arabera doituta: talde bakoitzaren adin-egiturak (gazteen proportzioak, batez ere) eragin handia du emaitzan.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.647 euro-koa zen[10], eta etxegune bakoitzeko 40.469 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (15.467 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 21.350 euro zen. Errenta gordina 17.810 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 73,4[11]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 13,6), beste diru-sarrerak (% 7,3), langabezia-prestazioak (% 1,8), beste prestazioak (% 3,9).

73%
14%
Soldata · % 73,4Pentsioak · % 13,6Langabezia · % 1,8Beste prestazioak · % 3,9Beste sarrerak · % 7,3
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[12][oh 1]. Udalerrian indizea 24,7 da, probintziakoaren (28,8; Guadalajarako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2 da, probintziakoaren (2,4; Guadalajarako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Marchamalo udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 4.467 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 65,8; gainerako % 34,2 inaktibo zeuden (beste inaktiboak % 42,0, erretiratuak % 40,2 eta ikasleak % 17,8).[13] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 7,5 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 68,4 zen eta emakumezkoena % 63,3; langabezia-tasa, aldiz, % 5,3 eta % 9,9 zen, hurrenez hurren.[13]

Okupatuen kopurua 4.004 zen 2023ean, 2021eko 3.702etik gora.[14] Emakumeek okupatuen % 46,2 osatzen dute, eta gizonek % 53,8.

4.004okupatu, 2023+% 8,2 2021etik
% 46,2emakumeak okupatuen artean
% 65,8jarduera-tasa, 2024
% 7,5langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 60,9
% 13,7
% 14,4
Okupatuak · % 60,9Langabeak · % 5,0Ikasleak · % 6,1Erretiratuak · % 13,7Beste inaktiboak · % 14,4
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Marchamalo, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak4.131% 60,92.188% 64,81.943% 57,0
Langabeak336% 5,0122% 3,6214% 6,3
Inaktiboak2.318% 34,21.068% 31,61.250% 36,7
Guztira6.785% 100,03.378% 100,03.407% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 76,5), industria (% 15,7), eraikuntza (% 6,0) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 1,7).[14] Xeheago, jarduera-adarrik handiena garraioa eta biltegiratzea da (% 17,2), ondoren manufaktura-industria (% 14,5) eta merkataritza (% 13,8) datoz.

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Guadalajarako mapa
% 15,7
% 76,5
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 1,7Industria · % 15,7Eraikuntza · % 6,0Zerbitzuak · % 76,5
Jarduera-adar zehatzak
Garraioa eta biltegiratzea
% 17,2
Manufaktura-industria
% 14,5
Merkataritza
% 13,8
Administrazio-jarduera lagungarriak
% 9,1
Osasuna eta gizarte-zerbitzuak
% 6,9
Administrazio publikoa
% 6,1
Eraikuntza
% 6,0
Ostalaritza
% 5,2
Gainerako 13 jarduera-adarrak
Hezkuntza
% 4,3
Jarduera profesionalak
% 3,6
Beste zerbitzu batzuk
% 2,6
Jarduera artistikoak eta aisialdikoak
% 2,5
Informazioa eta komunikazioak
% 2,3
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza
% 1,7
Finantza- eta aseguru-jarduerak
% 1,2
Etxeetako jarduerak
% 1,1
Ur-hornidura eta hondakinak
% 0,7
Higiezinen jarduerak
% 0,5
Energia elektrikoa eta gasa
% 0,4
Erauzketa-industriak
% 0,1
Lurraldez kanpoko erakundeak
% 0,0

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 50,9; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 24,7), eta oinarrizko okupazioak % 18,9.[15] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 54,7 eta emakumeen % 46,5).

% 24,7
% 50,9
% 18,9
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 24,7Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 50,9Oinarrizko okupazioak · % 18,9Ez dago jasota · % 5,4
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Marchamalo, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak990% 24,7489% 22,7501% 27,1
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak2.040% 50,91.179% 54,7861% 46,5
Oinarrizko okupazioak758% 18,9362% 16,8396% 21,4
Ez dago jasota216% 5,4124% 5,892% 5,0
Guztira4.004% 100,02.154% 100,01.850% 100,0

Okupatuen % 90,6 besteren konturako langileak dira, eta % 9,4 norberaren konturakoak.[16]

% 78,3
% 12,2
Norberaren kontura, langileak dituena · % 1,6Norberaren kontura, langilerik gabe · % 7,8Besteren kontura, finkoa/mugagabea · % 78,3Besteren kontura, aldi baterakoa · % 12,2
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Marchamalo, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura378% 9,4251% 11,7127% 6,9
Besteren kontura3.626% 90,61.903% 88,31.723% 93,1
Guztira4.004% 100,02.154% 100,01.850% 100,0

Jaiolekuaren arabera

Jarduera

16 urte edo gehiagokoen % 81,0 estatuan jaio zen, eta % 19,0 atzerrian.[13] Jarduera-egoeran badira aldeak jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 65,0 okupatuak dira, % 21,4 erretiratuak, % 5,9 bestelako inaktiboak, % 4,4 ikasleak eta % 3,4 langabeak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 64,5 okupatuak dira, % 23,5 bestelako inaktiboak, % 5,1 langabeak, % 4,7 erretiratuak eta % 2,1 ikasleak. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 56,3 okupatuak dira, % 21,6 bestelako inaktiboak, % 9,4 erretiratuak, % 6,4 langabeak eta % 6,3 ikasleak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 53,6 okupatuak dira, % 29,4 bestelako inaktiboak, % 11,1 langabeak, % 3,4 erretiratuak eta % 2,5 ikasleak.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 65,0
Okupatuak
% 64,5
% 3,4
Langabeak
% 5,1
% 4,4
Ikasleak
% 2,1
% 21,4
Erretiratuak
% 4,7
% 5,9
Beste inakt.
% 23,5
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 56,3
Okupatuak
% 53,6
% 6,4
Langabeak
% 11,1
% 6,3
Ikasleak
% 2,5
% 9,4
Erretiratuak
% 3,4
% 21,6
Beste inakt.
% 29,4
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Okupazioa

Okupatuen % 81,5 estatuan jaio zen, eta % 18,5 atzerrian.[15] Okupazio-egiturak alde nabarmenak ditu jatorriaren arabera. Estatuan jaiotako gizonen artean, % 53,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 26,2 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 15,3 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 61,8 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 23,3 oinarrizko okupazioetakoak eta % 7,3 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 47,2 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 30,2 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari eta % 18,0 oinarrizko okupazioetakoak; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 43,8 langile kualifikatu edo maila baxuko ofizial dira, % 36,3 oinarrizko okupazioetakoak eta % 13,5 zuzendari edo goi eta erdi mailako teknikari.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 26,2
Goi eta erdi maila
% 7,3
% 53,2
Langile kualifikatuak
% 61,8
% 15,3
Oinarrizko okup.
% 23,3
% 5,3
Ez dago jasota
% 7,6
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 30,2
Goi eta erdi maila
% 13,5
% 47,2
Langile kualifikatuak
% 43,8
% 18,0
Oinarrizko okup.
% 36,3
% 4,7
Ez dago jasota
% 6,3
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Jarduera-sektoreak

Jarduera-egituran badira aldeak jatorriaren arabera.[17] Estatuan jaiotako gizonen artean, % 65,4 zerbitzuetan ari dira, % 23,1 industrian, % 9,1 eraikuntzan eta % 2,4 nekazaritzan; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 68,4 zerbitzuetan ari dira, % 13,9 industrian, % 13,7 eraikuntzan eta % 4,1 nekazaritzan. Emakumeen kasuan, estatuan jaiotakoen artean % 88,4 zerbitzuetan ari dira, % 9,5 industrian; atzerrian jaiotakoen artean, berriz, % 91,1 zerbitzuetan ari dira, % 7,2 industrian.

Gizonak
Estatua
Atzerria
% 2,4
Nekazaritza
% 4,1
% 23,1
Industria
% 13,9
% 9,1
Eraikuntza
% 13,7
% 65,4
Zerbitzuak
% 68,4
Emakumeak
Estatua
Atzerria
% 0,4
Nekazaritza
% 1,4
% 9,5
Industria
% 7,2
% 1,7
Eraikuntza
% 0,3
% 88,4
Zerbitzuak
% 91,1
Ehuneko bakoitza jatorri-taldearen barnekoa da.

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 53 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 2.037 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[18][oh 2]. Udalerriaren azalera 31,2 km² denez, NAE lurraldearen % 65,3 da[19]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 91,1 lur goldagarria (1.855 ha, 49 ustiategitan), % 8,3 larre iraunkorrak (168 ha, 4 ustiategitan), % 0,6 arbolak (13,2 ha, 10 ustiategitan), berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,39 ha, 2 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,03 ha, 2 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
65%
35%
NAE · 2.037 ha (% 65,3)Gainerako azalera · 1.083 ha (% 34,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
91%
8%
Lur goldagarria · 1.855 ha (% 91,1)Larre iraunkorrak · 168 ha (% 8,3)Arbolak · 13,2 ha (% 0,6)Baratzeak · 0,03 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,39 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 1.896 ardi eta ahuntz zeuden[20][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 5.257 gidari zeuden erroldatuta: 2.793 gizon (% 53,1) eta 2.464 emakume (% 46,9)[21]. Biztanleen % 60,5 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 6.319 ibilgailuk osatzen zuten: 4.616 turismo, 584 motozikleta, 497 furgoneta, 255 kamioi eta 200 ziklomotor[21]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 531 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (582) azpitik eta Espainiakoaren (525) parean.

Turismoen batez besteko adina 12,7 urtekoa zen; turismoen % 10k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 7,5k 25 urte baino gehiago[21]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 52,8 diesel zen eta % 44,9 gasolinazko; 57 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,9; probintzian % 1,1). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 6,9k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 23,9k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
38%
32%
24%
0 etiketa · 96 (% 1,5)ECO · 334 (% 5,3)C etiketa · 2.351 (% 37,5)B etiketa · 1.981 (% 31,6)Etiketarik gabe · 1.499 (% 23,9)
Turismoak, adinaren arabera
10%
18%
26%
38%
< 4 urte · 461 (% 10)4–8 urte · 831 (% 18)8–15 urte · 1.212 (% 26,3)15–25 urte · 1.766 (% 38,3)≥ 25 urte · 346 (% 7,5)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Guadalajara.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Guadalajara.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  9. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo, edad (grupos quinquenales) y nivel de estudios en curso (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  10. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Guadalajara.tab.
  11. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Guadalajara.tab.
  12. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  13. 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y relación con la actividad (agrupado) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y actividad económica (1 letra) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  15. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y ocupación (agregada) (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  16. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  17. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo, lugar de nacimiento (España/extranjero) y rama de actividad (Municipios de 500 habitantes o más)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  18. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
  19. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1769777.
  20. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).
  21. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Guadalajara.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela-Mantxa
 Artikulu hau Gaztela-Mantxako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Marchamalo&oldid=11797245"(e)tik eskuratuta