Edukira joan

Veciella

Wikipedia, Entziklopedia askea
Veciella
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaLeóngo probintzia
AlkateaManuela Garcia Robles
Izen ofizialaVecilla, La
Posta kodea24840
INEk ezarritako kodea24193
HerriburuaLa Vecilla
Geografia
Koordenatuak42°50′55″N 5°24′21″W / 42.848722°N 5.405744°W / 42.848722; -5.405744
Mapa
Azalera44,29 km²
Altitudea1.006 m
MugakideakValdepiélago, Vegaquemada, Santa Colomba de Curueño eta Matallana de Torio
Demografia
Biztanleria383 (2025)
alt_left 166 (%43,5) (%56,5) 216 alt_right
Dentsitatea9 bizt/km²
MatrikulaLE
aytolavecilla.es

Veciella (leonesez) edo La Vecilla (gaztelaniaz) Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. Riañuko mendialdea eskualdean dago, itsas mailatik 1.006 m metrora, eta 44.29 km²-ko azalera hartzen du. Azken erroldaren arabera 383 biztanle zituen.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Valdepiélago, Vegaquemada, Santa Colomba de Curueño eta Matallana de Torio.

Mapa
Veciella eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea370380390400410420430440450200020052010201520202025VeciellaBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 216 gizon, 166 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.60
1.39
 
95-99
 
1.20
0.46
 
90-94
 
4.22
0.93
 
85-89
 
6.63
3.70
 
80-84
 
4.22
5.56
 
75-79
 
6.02
7.41
 
70-74
 
6.02
10.65
 
65-69
 
9.64
12.50
 
60-64
 
11.45
13.43
 
55-59
 
8.43
8.80
 
50-54
 
9.64
7.87
 
45-49
 
8.43
5.09
 
40-44
 
4.82
6.02
 
35-39
 
5.42
5.09
 
30-34
 
2.41
2.78
 
25-29
 
3.01
4.63
 
20-24
 
1.81
1.39
 
15-19
 
2.41
1.39
 
10-14
 
1.20
0.46
 
5-9
 
1.20
0.46
 
0-4
 
1.20
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 27,5 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 42,7) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 18,1 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 3,9 —probintzian % 10,1—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Leóngo mapa
Udal
Prob
Best
Udalerri berean · % 27,5Probintzia berean · % 47,1Erkidegoan · % 3,4Beste erkidegoa · % 18,1Estatutik kanpo · % 3,9
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 15 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 53,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Bulgaria, Frantzia, Venezuela dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 40Europa · % 53,3Afrika · % 6,7
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
2
Bulgaria
2
1
Frantzia
1
1
Alemania
0
1
Argentina
0
0
Irlanda
1
1
Kuba
0
0
Mexiko
1
0
Peru
1
0
Uruguai
1
1
Venezuela
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 615 etxebizitza zeuden: 213 (% 34,6) nagusiak eta 402 (% 65,4) ez-nagusiak.[4]

615etxebizitza
213etxegune

Etxebizitza multzoa Leóngo mapa

213
402
Etxebizitza nagusia (213)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (402)

Guztira 213 etxegune zeuden, eta horietatik 97 (% 45,5) pertsona bakarrekoak ziren.[5]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 197
2 pertsona65
3 pertsona27
4 pertsona18
5 edo gehiago6

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 368 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 32,3 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 25,8; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 29,9; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 12,0.[6] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 29,2 zen 2021ean eta % 32,3 2024an; beraz, 3,2 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 15,1 izatetik % 12,0 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 31,6 ziren, eta gizonen artean % 32,9; 1,2 puntuko aldea, gizonen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 17,7 eta gizonen % 7,6 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

368biztanle 15 urte edo +, 2024
% 32,3goi-mailako ikasketak+3,2 puntu 2021etik mapa
% 12,0lehen hezkuntza edo gutxiago−3,1 puntu 2021etik mapa
% 12,0
% 29,9
% 25,8
% 32,3
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 12,0Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 29,9Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 25,8Goi-mailako ikasketak · % 32,3
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Leóngo mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Vecilla, La, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak119% 32,369% 32,950% 31,6
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa95% 25,866% 31,429% 18,4
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)110% 29,959% 28,151% 32,3
Lehen hezkuntza edo gutxiago44% 12,016% 7,628% 17,7
Guztira368% 100,0210% 100,0158% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Vecilla, La, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 29,2% 26,3% 29,4% 15,1391
2022% 30,6% 26,6% 28,4% 14,4395
2023% 32,0% 26,1% 28,5% 13,3375
2024% 32,3% 25,8% 29,9% 12,0368
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 18.344 euro-koa zen[7], eta etxegune bakoitzeko 33.287 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (16.041 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) gainetik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 21.700 euro zen. Errenta gordina 22.198 euro-koa izan zen pertsonako.

Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 51,3[8]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 28,6), beste diru-sarrerak (% 12,8), langabezia-prestazioak (% 1,8), beste prestazioak (% 5,4).

51%
29%
13%
Soldata · % 51,3Pentsioak · % 28,6Langabezia · % 1,8Beste prestazioak · % 5,4Beste sarrerak · % 12,8
Diru-sarreren banaketa iturriaren arabera.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1]. Udalerrian indizea 30,3 da, probintziakoaren (28,5; Leóngo mapa) gainetik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,6 da, probintziakoaren (2,4; Leóngo mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,6) parean.

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Vecilla, La udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 184 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 50,4; gainerako % 49,6 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 9,2 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 53,4 zen eta emakumezkoena % 46,5; langabezia-tasa, aldiz, % 5,4 eta % 15,1 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 178 zen 2023ean, 2021eko 175etik gora.[11] Emakumeek okupatuen % 39,9 osatzen dute, eta gizonek % 60,1.

178okupatu, 2023+% 1,7 2021etik
% 39,9emakumeak okupatuen artean
% 50,4jarduera-tasa, 2024
% 9,2langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 45,8
% 49,6
Okupatuak · % 45,8Langabeak · % 4,7Inaktiboak · % 49,6
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Vecilla, La, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak167% 45,8105% 50,562% 39,5
Langabeak17% 4,76% 2,911% 7,0
Inaktiboak181% 49,697% 46,684% 53,5
Guztira365% 100,0208% 100,0157% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 71,3), eraikuntza (% 11,8), industria (% 11,2) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 5,6).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Leóngo mapa
% 11,2
% 11,8
% 71,3
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 5,6Industria · % 11,2Eraikuntza · % 11,8Zerbitzuak · % 71,3

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 62,4; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 26,4), eta oinarrizko okupazioak % 10,7.[12] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 64,5 eta emakumeen % 59,2).

% 26,4
% 62,4
% 10,7
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 26,4Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 62,4Oinarrizko okupazioak · % 10,7Ez dago jasota · % 0,6
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Vecilla, La, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak47% 26,427% 25,220% 28,2
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak111% 62,469% 64,542% 59,2
Oinarrizko okupazioak19% 10,710% 9,39% 12,7
Ez dago jasota1% 0,61% 0,90% 0,0
Guztira178% 100,0107% 100,071% 100,0

Okupatuen % 73,0 besteren konturako langileak dira, eta % 27,0 norberaren konturakoak.[13]

% 27,0
% 73,0
Norberaren kontura · % 27,0Besteren kontura eta beste egoera bat · % 73,0
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Vecilla, La, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura48% 27,032% 29,916% 22,5
Besteren kontura130% 73,075% 70,155% 77,5
Guztira178% 100,0107% 100,071% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 12 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 322 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 44,3 km² denez, NAE lurraldearen % 7,3 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 97,6 larre iraunkorrak (314 ha, 9 ustiategitan), % 2,3 lur goldagarria (7,5 ha, 5 ustiategitan), arbolak (0,14 ha, ustiategi batean), norberaren kontsumorako baratzeak (0,05 ha, 3 ustiategitan) eta berotegiak edo babes garai irisgarriak (0,03 ha, 3 ustiategitan)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
93%
NAE · 322 ha (% 7,3)Gainerako azalera · 4.107 ha (% 92,7)
NAE, lur-erabileraren arabera
98%
Lur goldagarria · 7,5 ha (% 2,3)Larre iraunkorrak · 314 ha (% 97,6)Arbolak · 0,14 ha (< % 0,1)Baratzeak · 0,05 ha (< % 0,1)Berotegiak · 0,03 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 316 behi eta 1.038 hegazti zeuden[16][oh 4].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 251 gidari zeuden erroldatuta: 159 gizon (% 63,3) eta 92 emakume (% 36,7)[17]. Biztanleen % 65,7 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 531 ibilgailuk osatzen zuten: 314 turismo, 74 motozikleta, 64 furgoneta, 40 kamioi eta 16 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 822 turismokoa zen, probintziako (606) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 14,8 urtekoa zen; turismoen % 5,4k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 22k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 55,4 diesel zen eta % 43,8 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,2; probintzian % 0,5). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 4k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 43,8k ez zuen etiketarik[oh 5].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
25%
27%
44%
0 etiketa · 3 (% 0,6)ECO · 18 (% 3,4)C etiketa · 132 (% 25,1)B etiketa · 142 (% 27)Etiketarik gabe · 230 (% 43,8)
Turismoak, adinaren arabera
14%
14%
45%
22%
< 4 urte · 17 (% 5,4)4–8 urte · 43 (% 13,7)8–15 urte · 44 (% 14)15–25 urte · 141 (% 44,9)≥ 25 urte · 69 (% 22)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ Beste abere mota batzuen datuak ez dira argitaratu, sekretu estatistikoa dela eta (ustiategi gutxi dagoenean, INEk ez ditu datuak zabaltzen, ustiategiak identifika ez daitezen).
  5. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria León.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria León.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  7. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta León.tab.
  8. ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente León.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera León.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1615474.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza León.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak León.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.