Edukira joan

Tolbaños

Wikipedia, Entziklopedia askea
Tolbaños
Espainiako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe Espainia
Autonomia Gaztela eta Leon
ProbintziaÁvilako probintzia
AlkateaMarcelino Arroyo García
Izen ofizialaTolbaños
Posta kodea05289
INEk ezarritako kodea05243
HerriburuaTolbaños
Geografia
Koordenatuak40°45′04″N 4°34′53″W / 40.751111111111°N 4.5813888888889°W / 40.751111111111; -4.5813888888889
Mapa
Azalera52 km²
Altitudea1.154 m
MugakideakÁvila, Berrocalejo de Aragona, Mediana de Voltoya, Ojos-Albos, Santa María del Cubillo, Maello, Santo Domingo de las Posadas, Mingorría eta San Esteban de los Patos
Demografia
Biztanleria87 (2025)
alt_left 35 (%39,8) (%60,2) 53 alt_right
Dentsitatea2 bizt/km²
tolbanos.es

Tolbaños Ávilako udalerria da.

2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 108 biztanle zituen.

Geografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udalerri mugakideak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Honako udalerri hauek ditu mugakide: Ávila, Berrocalejo de Aragona, Mediana de Voltoya, Ojos-Albos, Santa María del Cubillo, Maello, Santo Domingo de las Posadas, Mingorría eta San Esteban de los Patos.

Mapa
Tolbaños eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Demografia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Biztanleriaren tamainaUrtea708090100110120130140200020052010201520202025TolbañosBiztanleriaren estatistikaOharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.
Biztanleria-piramidea 2025
Guztira: 53 gizon, 35 emakume
%GizonakAdinaEmakumeak%
0.00
 
100+
 
0.00
3.77
 
95-99
 
0.00
1.89
 
90-94
 
5.71
0.00
 
85-89
 
11.43
0.00
 
80-84
 
2.86
1.89
 
75-79
 
0.00
9.43
 
70-74
 
5.71
5.66
 
65-69
 
2.86
9.43
 
60-64
 
17.14
13.21
 
55-59
 
11.43
7.55
 
50-54
 
2.86
5.66
 
45-49
 
8.57
3.77
 
40-44
 
0.00
13.21
 
35-39
 
17.14
3.77
 
30-34
 
2.86
0.00
 
25-29
 
0.00
5.66
 
20-24
 
0.00
3.77
 
15-19
 
0.00
5.66
 
10-14
 
5.71
3.77
 
5-9
 
0.00
1.89
 
0-4
 
5.71
Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1]

Jatorria

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 30,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 45,8) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 15,9 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 6,8 —probintzian % 12,7—.

Biztanleria jaiolekuaren arabera Ávilako mapa
Udal
Prob
Best
Udalerri berean · % 30,7Probintzia berean · % 45,5Erkidegoan · % 1,1Beste erkidegoa · % 15,9Estatutik kanpo · % 6,8
Jaiolekua bizilekuarekin alderatuta (2025). Iturria: INE.

Biztanleria atzerritarra

Espainiar estatutik kanpo jaiotako 6 biztanleren artean, gehienak Amerikan jaioak dira (% 83,3)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Kolonbia, Txile, Paraguai dira.

Atzerrian jaiotakoak, eskualdeka
Amer
Euro
Amerika · % 83,3Europa · % 16,7
Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera
◄ gizonezkoakjaioterriaemakumezkoak ►
0
Kolonbia
2
1
Txile
1
1
Paraguai
0
1
Portugal
0
Jaiolekuko herrialde nagusiak, sexuaren arabera (2025). Iturria: INE.

Etxebizitza

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 232 etxebizitza zeuden: 58 (% 25,0) nagusiak eta 174 (% 75,0) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 2 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 8 plazarekin (4 plaza etxebizitzako).[5]

232etxebizitza
58etxegune
2etxebizitza turistiko (2026) Ávilako mapa

Etxebizitza multzoa Ávilako mapa

58
174
Etxebizitza nagusia (58)Ez-nagusia (bigarrena edo hutsa) (174)

Guztira 58 etxegune zeuden, eta horietatik 40 (% 69,0) pertsona bakarrekoak ziren.[6]

Etxeguneak tamainaren arabera

Pertsona 140
2 pertsona13
3 pertsona2
4 pertsona2
5 edo gehiago1

Hezkuntza-maila

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 79 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 29,1 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 21,5; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 27,8; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 21,5.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 25,3 zen 2021ean eta % 29,1 2024an; beraz, 3,8 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 27,8 izatetik % 21,5 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 32,4 ziren, eta gizonen artean % 26,7; 5,7 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 38,2 eta gizonen % 8,9 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.

79biztanle 15 urte edo +, 2024
% 29,1goi-mailako ikasketak+3,8 puntu 2021etik mapa
% 21,5lehen hezkuntza edo gutxiago−6,3 puntu 2021etik mapa
% 21,5
% 27,8
% 21,5
% 29,1
Lehen hezkuntza edo gutxiago · % 21,5Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) · % 27,8Bigarren hezkuntzako bigarren etapa · % 21,5Goi-mailako ikasketak · % 29,1
Lortutako ikasketa-mailarik altuena, 15 urte edo gehiagoko biztanleen artean (2024). Ávilako mapa
Sexuaren araberako banaketa
15 urte edo gehiagoko biztanleria ikasketa-mailaren eta sexuaren arabera, Tolbaños, 2024
Ikasketa-mailaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Goi-mailako ikasketak23% 29,112% 26,711% 32,4
Bigarren hezkuntzako bigarren etapa17% 21,513% 28,94% 11,8
Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH)22% 27,816% 35,66% 17,6
Lehen hezkuntza edo gutxiago17% 21,54% 8,913% 38,2
Guztira79% 100,045% 100,034% 100,0
Urtez urteko bilakaera
Ikasketa-mailaren bilakaera (%), Tolbaños, 2021–2024
UrteaGoi-mailakoakBatx. / erdi LHDBHLehen H. edo gutx.15 urte edo +
2021% 25,3% 16,5% 30,4% 27,879
2022% 29,1% 19,0% 30,4% 21,579
2023% 31,3% 18,8% 28,8% 21,380
2024% 29,1% 21,5% 27,8% 21,579
500 biztanletik beherako udalerrietan, INEk ikasketa-maila lau multzo nagusitan baino ez du argitaratzen, eta ez du jaiolekuaren araberako daturik ez ikasten ari direnei buruzkorik ematen.

Ekonomia

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Diru-sarrerak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 15.983 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 29.114 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.402 euro) gainetik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) — zen. Errenta gordina 18.686 euro-koa izan zen pertsonako.

Desberdintasuna

Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[9][oh 1].

Jarduera ekonomikoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Tolbaños udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 43 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 54,4; gainerako % 45,6 inaktibo zeuden.[10] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 11,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 62,2 zen eta emakumezkoena % 44,1; langabezia-tasa, aldiz, % 17,9 eta % 0,0 zen, hurrenez hurren.[10]

Okupatuen kopurua 39 zen 2023ean, 2021eko 42etik behera.[11] Emakumeek okupatuen % 41,0 osatzen dute, eta gizonek % 59,0.

39okupatu, 2023−% 7,1 2021etik
% 41,0emakumeak okupatuen artean
% 54,4jarduera-tasa, 2024
% 11,6langabezia-tasa, 2024
16 urte edo gehiagoko biztanleria jarduerarekiko loturaren arabera (2024)
% 48,1
% 45,6
Okupatuak · % 48,1Langabeak · % 6,3Inaktiboak · % 45,6
16 urte edo gehiagoko biztanleria jardueraren eta sexuaren arabera, Tolbaños, 2024
EgoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Okupatuak38% 48,123% 51,115% 44,1
Langabeak5% 6,35% 11,10% 0,0
Inaktiboak36% 45,617% 37,819% 55,9
Guztira79% 100,045% 100,034% 100,0

Jarduera-sektoreak

Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 48,7), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 28,2), industria (% 12,8) eta eraikuntza (% 10,3).[11]

Okupatuak jarduera-sektorearen arabera (2023) Ávilako mapa
% 28,2
% 12,8
% 10,3
% 48,7
Nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza · % 28,2Industria · % 12,8Eraikuntza · % 10,3Zerbitzuak · % 48,7

Okupazioa eta lan-egoera

Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 64,1; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 23,1), eta oinarrizko okupazioak % 5,1.[12] Sexuaren arabera, gizonen artean langile kualifikatuak dira nagusi (% 78,3), eta emakumeen artean goi eta erdi maila (% 50,0).

% 23,1
% 64,1
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak · % 23,1Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak · % 64,1Oinarrizko okupazioak · % 5,1Ez dago jasota · % 7,7
Okupatuak okupazioaren eta sexuaren arabera, Tolbaños, 2023
OkupazioaGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak9% 23,11% 4,38% 50,0
Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak25% 64,118% 78,37% 43,8
Oinarrizko okupazioak2% 5,11% 4,31% 6,3
Ez dago jasota3% 7,73% 13,00% 0,0
Guztira39% 100,023% 100,016% 100,0

Okupatuen % 61,5 besteren konturako langileak dira, eta % 38,5 norberaren konturakoak.[13]

% 38,5
% 61,5
Norberaren kontura · % 38,5Besteren kontura eta beste egoera bat · % 61,5
Okupatuak lan-egoeraren eta sexuaren arabera, Tolbaños, 2023
Lan-egoeraGuztira%Gizonak%Emakumeak%
Norberaren kontura15% 38,59% 39,16% 37,5
Besteren kontura24% 61,514% 60,910% 62,5
Guztira39% 100,023% 100,016% 100,0

Lehen sektorea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nekazaritza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 38 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.627 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[14][oh 2]. Udalerriaren azalera 52 km² denez, NAE lurraldearen % 69,8 da[15]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 55,3 larre iraunkorrak (2.006 ha, 29 ustiategitan), % 44,7 lur goldagarria (1.622 ha, 36 ustiategitan), arbolak (0,16 ha, ustiategi batean) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,02 ha, ustiategi batean)[oh 3].

Nekazaritzako azalera erabilgarria (NAE)
NAE udalerriaren azaleran
70%
30%
NAE · 3.627 ha (% 69,8)Gainerako azalera · 1.573 ha (% 30,2)
NAE, lur-erabileraren arabera
45%
55%
Lur goldagarria · 1.622 ha (% 44,7)Larre iraunkorrak · 2.006 ha (% 55,3)Arbolak · 0,16 ha (< % 0,1)Baratzeak · 0,02 ha (< % 0,1)
Iturria: INE, Nekazaritza Errolda 2020; udalerriaren azalera: Wikidata.

Abeltzaintza

2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 987 behi eta 1.697 ardi eta ahuntz zeuden[16].

Ibilgailu-parkea

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 48 gidari zeuden erroldatuta: 32 gizon (% 66,7) eta 16 emakume (% 33,3)[17]. Biztanleen % 54,5 gidatzeko gai zen.

Ibilgailu-parkea 140 ibilgailuk osatzen zuten: 81 turismo, 26 furgoneta, 11 motozikleta, 8 kamioi eta 6 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 920 turismokoa zen, probintziako (592) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.

Turismoen batez besteko adina 16,1 urtekoa zen; turismoen % 1,2k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 30,9k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 62,2 diesel zen eta % 37 gasolinazko. Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 1,5k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 55,6k ez zuen etiketarik[oh 4].

Ibilgailu-parkea (2025)
Ingurumen-etiketa
19%
24%
56%
ECO · 2 (% 1,5)C etiketa · 25 (% 18,5)B etiketa · 33 (% 24,4)Etiketarik gabe · 75 (% 55,6)
Turismoak, adinaren arabera
11%
12%
44%
31%
< 4 urte · 1 (% 1,2)4–8 urte · 9 (% 11,1)8–15 urte · 10 (% 12,3)15–25 urte · 36 (% 44,4)≥ 25 urte · 25 (% 30,9)
Iturria: DGT, «Datos municipales general» (2025).

Oharrak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
  2. ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
  3. ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
  4. ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
  2. ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Ávila.tab.
  3. ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Ávila.tab.
  4. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  5. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
  6. ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
  7. ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  8. ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Ávila.tab.
  9. ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
  10. 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  11. 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  12. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  13. ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
  14. ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Ávila.tab (Wikimedia Commons).
  15. ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1628112.
  16. ↑ INE, «Explotaciones ganaderas por tipo de ganado», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE abeltzaintza Ávila.tab (Wikimedia Commons).
  17. 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Ávila.tab (Wikimedia Commons).

Ikus, gainera

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Geografia
Gaztela eta Leon
 Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Tolbaños&oldid=11793409"(e)tik eskuratuta