Cañizal
| Cañizal | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Espainiako udalerria | |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatu burujabe | |||||||||||
| Autonomia | |||||||||||
| Probintzia | Zamorako probintzia | ||||||||||
| Alkatea | Miguel Ángel Herrero Pablos | ||||||||||
| Izen ofiziala | Cañizal | ||||||||||
| Posta kodea | 49440 | ||||||||||
| INEk ezarritako kodea | 49034 | ||||||||||
| Herriburua | Cañizal | ||||||||||
| Geografia | |||||||||||
| Koordenatuak | 41°10′02″N 5°22′04″W / 41.16715332°N 5.36769903°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 35,29 km² | ||||||||||
| Altitudea | 791 m | ||||||||||
| Mugakideak | Fuentelapeña, Villaescusa, Parada de Rubiales, Espino de la Orbada, Cantalpino, Vallesa de La Guareña, Torrecilla de la Orden eta Castrillo de la Guareña | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 410 (2025) | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 12 bizt/km² | ||||||||||
| Matrikula | ZA | ||||||||||
| canizal.es | |||||||||||
Cañizal Zamorako probintziako udalerria da, La Guareña eskualdean dagoena.
Azken erroldaren arabera 410 biztanle zituen 35,3 km²-ko azaleran.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Fuentelapeña, Villaescusa, Parada de Rubiales, Espino de la Orbada, Cantalpino, Vallesa de La Guareña, Torrecilla de la Orden eta Castrillo de la Guareña.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 217 gizon, 192 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Instituto Nacional de Estadística[1] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 59,7 udalerri berean jaioak ziren[2], probintziako batez bestekoaren (% 48,5) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak % 9,5 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 7,1 —probintzian % 8,2—.
Biztanleria atzerritarra
Espainiar estatutik kanpo jaiotako 29 biztanleren artean, gehienak Europan jaioak dira (% 65,5)[3]. Jaiotza herrialde nagusiak Suitza, Brasil, Alemania dira.
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 479 etxebizitza zeuden: 210 (% 43,8) nagusiak eta 269 (% 56,2) ez-nagusiak.[4] INEren estatistika esperimentalaren arabera, 2026ko maiatzean 1 etxebizitza turistiko zeuden udalerrian, guztira 12 plazarekin (12 plaza etxebizitzako).[5]
Etxebizitza multzoa
Zamorako mapa
Guztira 210 etxegune zeuden, eta horietatik 84 (% 40,0) pertsona bakarrekoak ziren.[6]
Etxeguneak tamainaren arabera
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 396 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 14,9 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 17,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 47,5; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 20,2.[7] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 12,2 zen 2021ean eta % 14,9 2024an; beraz, 2,7 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 23,4 izatetik % 20,2 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 18,3 ziren, eta gizonen artean % 11,9; 6,4 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 24,2 eta gizonen % 16,7 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 59 | % 14,9 | 25 | % 11,9 | 34 | % 18,3 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 69 | % 17,4 | 39 | % 18,6 | 30 | % 16,1 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 188 | % 47,5 | 111 | % 52,9 | 77 | % 41,4 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 80 | % 20,2 | 35 | % 16,7 | 45 | % 24,2 |
| Guztira | 396 | % 100,0 | 210 | % 100,0 | 186 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 12,2 | % 17,0 | % 47,4 | % 23,4 | 411 |
| 2022 | % 13,3 | % 16,5 | % 48,1 | % 22,1 | 399 |
| 2023 | % 12,8 | % 17,4 | % 48,4 | % 21,4 | 397 |
| 2024 | % 14,9 | % 17,4 | % 47,5 | % 20,2 | 396 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2024. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 13.122 euro-koa zen[8], eta etxegune bakoitzeko 25.990 euro-koa. Balio hori probintziako batez bestekoaren (14.861 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.948 euro) azpitik. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 15.750 euro zen. Errenta gordina 14.915 euro-koa izan zen pertsonako.
Diru-sarreren iturri nagusia soldata da, guztizkoaren % 39,9[9]. Gainerako iturriak: pentsioak (% 33), beste diru-sarrerak (% 19,6), langabezia-prestazioak (% 1,6), beste prestazioak (% 6).
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[10][oh 1]. Udalerrian indizea 24,7 da, probintziakoaren (29;
Zamorako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (31,9) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,1 da, probintziakoaren (2,5;
Zamorako mapa) azpitik eta Espainiakoaren (2,6) azpitik.
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Cañizal udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 180 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 45,7; gainerako % 54,3 inaktibo zeuden.[11] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 10,6 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 52,6 zen eta emakumezkoena % 37,8; langabezia-tasa, aldiz, % 5,5 eta % 18,6 zen, hurrenez hurren.[11]
Okupatuen kopurua 155 zen 2023ean, 2021eko 146etik gora.[12] Emakumeek okupatuen % 36,1 osatzen dute, eta gizonek % 63,9.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 161 | % 40,9 | 104 | % 49,8 | 57 | % 30,8 |
| Langabeak | 19 | % 4,8 | 6 | % 2,9 | 13 | % 7,0 |
| Inaktiboak | 214 | % 54,3 | 99 | % 47,4 | 115 | % 62,2 |
| Guztira | 394 | % 100,0 | 209 | % 100,0 | 185 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 65,8), nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 13,5), eraikuntza (% 10,3) eta industria (% 9,7).[12]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 69,7; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 16,8), eta oinarrizko okupazioak % 7,1.[13] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 75,8 eta emakumeen % 58,9).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 26 | % 16,8 | 7 | % 7,1 | 19 | % 33,9 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 108 | % 69,7 | 75 | % 75,8 | 33 | % 58,9 |
| Oinarrizko okupazioak | 11 | % 7,1 | 8 | % 8,1 | 3 | % 5,4 |
| Ez dago jasota | 10 | % 6,5 | 9 | % 9,1 | 1 | % 1,8 |
| Guztira | 155 | % 100,0 | 99 | % 100,0 | 56 | % 100,0 |
Okupatuen % 64,5 besteren konturako langileak dira, eta % 35,5 norberaren konturakoak.[14]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 55 | % 35,5 | 38 | % 38,4 | 17 | % 30,4 |
| Besteren kontura | 100 | % 64,5 | 61 | % 61,6 | 39 | % 69,6 |
| Guztira | 155 | % 100,0 | 99 | % 100,0 | 56 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 58 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 3.259 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[15][oh 2]. Udalerriaren azalera 35,3 km² denez, NAE lurraldearen % 92,4 da[16]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 99,5 lur goldagarria (3.243 ha, 55 ustiategitan), % 0,4 arbolak (13,8 ha, 12 ustiategitan), larre iraunkorrak (2,5 ha, 8 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,08 ha, 4 ustiategitan)[oh 3].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 262 gidari zeuden erroldatuta: 172 gizon (% 65,6) eta 90 emakume (% 34,4)[17]. Biztanleen % 64,1 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 474 ibilgailuk osatzen zuten: 314 turismo, 45 kamioi, 29 furgoneta, 29 motozikleta eta 13 ziklomotor[17]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 768 turismokoa zen, probintziako (637) eta Espainiako (525) batez bestekoen gainetik.
Turismoen batez besteko adina 15,1 urtekoa zen; turismoen % 4,5k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 19,1k 25 urte baino gehiago[17]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 64,4 diesel zen eta % 35,4 gasolinazko; 1 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 0,2; probintzian % 0,4). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 2,9k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 38,9k ez zuen etiketarik[oh 4].
Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ (Gaztelaniaz) «Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera)(68535)» INE (kontsulta data: 2026-07-31).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Zamora.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Zamora.tab.
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak udalerrika eta motaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitza turistikoak, plazak eta plazak etxebizitza turistiko bakoitzeko. Udalerriak» Etxebizitza turistikoen kopuruaren neurketa (estatistika esperimentala) (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Etxeguneak udalerrika eta tamainaren arabera» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Zamora.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Zamora.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Zamora.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q593380.
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Zamora.tab (Wikimedia Commons).
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- (Gaztelaniaz) Herri txikiei buruzko informazioa Gaztela Leongo juntaren webgunean.[Betiko hautsitako esteka]
| Artikulu hau Gaztela eta Leongo geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

